Η συγγνώμη της Ιζαμπέλ Αλιέντε που άργησε χρόνια, οι τύψεις και ο φρικτός θάνατος της κόρης της
Η Ιζαμπέλ Αλιέντε έχει περάσει τη ζωή της ανάμεσα σε μετακινήσεις, εξορία και ένα διαρκές γράψιμο που ξεκίνησε από μια επιστολή και εξελίχθηκε σε ολόκληρο έργο.
Πίσω από τις δημόσιες τιμές όμως, υπάρχουν τρία δύσκολα γεγονότα που η ίδια έχει περιγράψει χωρίς να τα ωραιοποιεί: η περίοδος που άφησε την οικογένειά της για έναν έρωτα, οι τύψεις που κουβάλησε για χρόνια και ο θάνατος της κόρης της Πάουλα, που άλλαξε οριστικά τον τρόπο με τον οποίο έβλεπε τη ζωή και τη συγγραφή.
Γεννημένη το 1942 στη Λίμα και μεγαλωμένη σε οικογένεια διπλωματών, η Αλιέντε έζησε από νωρίς μία συνεχή μετακίνηση. Μετά το πραξικόπημα του Αουγούστο Πινοσέτ το 1973, βοήθησε διωκόμενους να διαφύγουν και το 1975 εγκατέλειψε τη Χιλή με τον σύζυγο και τα δύο παιδιά της για να εγκατασταθεί στη Βενεζουέλα. Εκεί, χρόνια αργότερα, το 1981, άρχισε να γράφει την επιστολή προς τον ετοιμοθάνατο παππού της που εξελίχθηκε στο πρώτο της μυθιστόρημα, «Το Σπίτι των Πνευμάτων».
Η απόφαση να παρατήσει τα παιδιά της για έναν έρωτα
Στα μέσα της δεκαετίας του 1970, ενώ ζούσε εξόριστη και ο γάμος της περνούσε κρίση, ερωτεύτηκε έναν Αργεντινό μουσικό. Η απόφαση που πήρε τότε την ακολουθεί μέχρι σήμερα.
Όπως θα εξομολογηθεί στο βιβλίο Paula: «Προσπάθησα να πω στον σύζυγό μου ότι είμαι ερωτευμένη με κάποιον άλλο. Αρνήθηκε να ακούσει σαν να θεωρούσε ότι αν το αγνοήσει θα εξαφανιστεί. Όμως δεν μπορούσα να σβήσω αυτή την καινούργια φωτιά. Με είχε καταπιεί. Όταν ο Ρομπέρτο μου είπε ότι θα πήγαινε στην Ισπανία για να έχει περισσότερες εργασιακές ευκαιρίες και μου ζήτησε να τον ακολουθήσω είπα ναι. Ήταν σαν μια εξωσωματική εμπειρία. Δεν είπα αντίο στα παιδιά. Ίσως ήξερα πως αν το έκανα δεν θα μπορούσα να φύγω. Επιπλέον είπα στον εαυτό μου: Η Πάουλα είναι 15, ο Νίκο είναι 12. Δεν αφήνω μωρά. Θα τα φέρω στην Ισπανία μόλις εγκατασταθώ πλήρως».
Όταν τελικά παράτησε τα παιδιά της για να ζήσει τον μεγάλο έρωτα, περιέγραψε στο ίδιο βιβλίο, την τραυματική κατάσταση που έζησαν: «Η Πάουλα δεν μπορούσε να με κοιτάξει. Ο Νίκο είχε σταματήσει να τρώει από τότε που έφυγα και είχε σπάσει το χέρι του. Ήταν πολύ αδύνατος και λυπημένος. Ήταν τραγικό. Προσπάθησα να τους μιλήσω για ό,τι είχε γίνει, να εξηγήσω γιατί, αλλά δεν ήθελαν να ακούσουν. Τι θα καταλάβαιναν δύο παιδιά για τους λόγους που με οδήγησαν να φύγω; Ό,τι και να έλεγα το μόνο που θα άκουγαν ήταν: Αγάπησα κάποιον άλλο περισσότερο».
Σε συνέντευξή της στο The Big Issue η Αλιέντε θα παραδεχτεί: «Όπως κάθε άνθρωπος που έχει κοιτάξει πίσω τη ζωή του, έχω μεταμέλειες. Μετανιώνω για πράγματα που δεν έκανα και για πράγματα που έκανα». Και περιέγραψε χωρίς περιστροφές εκείνη την περίοδο: «Ήμουν παντρεμένη και άφησα την οικογένειά μου και τον ακολούθησα στην Ισπανία. Παράτησα τα παιδιά μου».
Οι τύψεις και η συγγνώμη που άργησε
Η Αλιέντε δεν έκρυψε ποτέ ότι η απόφαση εκείνη τη βάρυνε για χρόνια. Όπως αναφέρει στο βιβλίο της: «Για χρόνια κουβαλούσα μαζί μου το στίγμα και βαθιά, βαθύτατη ντροπή. Μια ντροπή που ποτέ δεν βαραίνει έναν άντρα. Οι άντρες παρατούν τις οικογένειές τους πολύ συχνά. Αλλά αυτό που έκανα έμοιαζε ασυγχώρητο. Είναι ίσως το τελευταίο ταμπού της μητρότητας. Νομίζω ότι πάντα θα είναι μια από τις μεγάλες ανισορροπίες της ζωής. Ως μητέρα είσαι σε μια μόνιμη μάχη για να ισορροπήσεις τις ανάγκες σου με τις ανάγκες των παιδιών σου. Οι άντρες ακόμα κατέχουν μια ελευθερία την οποία οι γυναίκες δεν έχουν. Έτσι ίσως ποτέ δεν θα είμαι απολύτως ελεύθερη από την ντροπή γι' αυτό που έκανα. Αλλά δεν μπορώ να το μετανιώσω απολύτως γιατί μέσω αυτού έμαθα πράγματα για τον εαυτό μου που βοήθησαν να χτίσω την υπόλοιπη ζωή μου. Ήξερα ότι είχα ανάγκη από περισσότερα, ότι είμαι σεξουαλική και θερμοκέφαλη και ζώντας μια ζωή στην οποία τα αγνοούσα θα με έπνιγε».
Η επιστροφή της στη Βενεζουέλα δεν διέγραψε το τραύμα. «Τελικά, φυσικά, γύρισα πίσω, αλλά τους πλήγωσα πολύ, και πλήγωσα και τον σύζυγό μου, και δεν νομίζω ότι με συγχώρεσαν για χρόνια και χρόνια». Η ίδια έχει παραδεχτεί ότι για μεγάλο διάστημα το θέμα δεν συζητήθηκε ποτέ ανοιχτά: «Δεν μιλήσαμε ποτέ γι’ αυτό. Δεν ήθελαν να μιλήσουν».
Μόλις τα τελευταία χρόνια, όπως αποκάλυψε, βρήκε το θάρρος να απευθυνθεί ευθέως στον γιο της για να ζητήσει συγγνώμη: «Τα τελευταία δύο χρόνια μίλησα με τον γιο μου και του είπα: “Νίκο, ποτέ δεν ζήτησα σωστά συγγνώμη για ό,τι συνέβη και λυπάμαι πραγματικά που πλήγωσα εσένα και την αδελφή σου”», τονίζοντας πως ο γιος της θυμόταν ακόμα τον πόνο που τους προκάλεσε.
Σε άλλη συνέντευξή της έχει εξηγήσει ότι η ανάγκη της για ανεξαρτησία είχε διαμορφωθεί από νωρίς. «Όταν ήμουν 18 δούλευα ως γραμματέας, μια πολύ βαρετή και απαίσια δουλειά. Ήθελα απελπισμένα να είμαι ανεξάρτητη». Η ίδια έχει περιγράψει τον εαυτό της ως «ένα θυμωμένο κορίτσι» που μιλούσε διαρκώς για φεμινισμό και δικαιοσύνη, σε μια κοινωνία που, όπως είπε, ήταν «ανδροκρατούμενη, πατριαρχική, καθολική».
Αυτή η επιθυμία για αυτονομία διασταυρώθηκε με τη μητρότητα και κάποια στιγμή συγκρούστηκε μαζί της.
Ο φρικτός θάνατος της κόρης της
Η βαθύτερη πληγή στη ζωή της όμως δεν προέκυψε από απόφαση, αλλά από μια απώλεια που δεν μπορούσε να ελέγξει. Η κόρη της, Πάουλα, εισήχθη στο νοσοκομείο το 1991 εξαιτίας μίας πάθησης στο συκώτι και έπειτα από ιατρικό λάθος στη φαρμακευτική της αγωγή, υπέστη σοβαρή εγκεφαλική βλάβη. Παρέμεινε σε κώμα για έναν χρόνο πριν πεθάνει το 1992, σε ηλικία μόλις 29 ετών.
Η Αλιέντε βρισκόταν στο πλευρό της σε όλη τη διάρκεια της ασθένειας. Το βιβλίο «Paula» ξεκίνησε ως επιστολή προς την κόρη της, όσο εκείνη ήταν σε κώμα. «Δεν ήταν πραγματικά βιβλίο για τον θάνατο, ήταν για τη ζωή της», έχει δηλώσει.
Η απώλεια την οδήγησε σε συγγραφικό αδιέξοδο. «Η μόνη φορά που είχα ποτέ συγγραφικό μπλοκάρισμα ήταν όταν πέθανε η κόρη μου», περιγράφοντας την ψυχική της κατάσταση: «Έπρεπε να πετάξω ό,τι έγραφα γιατί ήταν μαύρο και βαρετό και γκρίζο. Αλλά έτσι ένιωθα τη ζωή μου. Ήταν αντανάκλαση του εσωτερικού μου κόσμου».
Σε άλλη δημόσια τοποθέτησή της ανέφερε: «Αν μπορούσα να έχω μια τελευταία συζήτηση με κάποιον, θα ήταν με την κόρη μου, την Πάουλα. Μου λείπει τρομερά». Και πρόσθεσε για τα δύο παιδιά της: «Ήταν υπέροχα αδέλφια. Λάτρευαν ο ένας τον άλλον».
Η Αλιέντε δεν μίλησε ποτέ με εκδικητική διάθεση για το ιατρικό λάθος. Δεν κινήθηκε νομικά, ούτε έχει επιτεθεί δημόσια στους γιατρούς. Μετά τον θάνατο της Πάουλα, ωστόσο, η ζωή της αναδιαμορφώθηκε ριζικά. Αρχικά αποσύρθηκε από τη δημόσια ζωή και πέρασε μια μακρά περίοδο βαρύτατου πένθους. Έχει παραδεχτεί ότι για σχεδόν τρία χρόνια δεν μπορούσε να γράψει λογοτεχνία, αφού ό,τι επιχειρούσε της φαινόταν «σκοτεινό και άδειο».
Το συγγραφικό μπλοκάρισμα έληξε όταν επέβαλε στον εαυτό της πειθαρχία και στράφηκε σε ένα εντελώς διαφορετικό θέμα, γράφοντας το «Αφροδίτη», βιβλίο για τον έρωτα, το φαγητό και τη σωματικότητα. Παράλληλα, ίδρυσε το Ίδρυμα Isabel Allende Foundation το 1996, στη μνήμη της Πάουλα. Ο οργανισμός στηρίζει γυναίκες και κορίτσια που ζουν σε δύσκολες συνθήκες, κυρίως στη Λατινική Αμερική και στις ΗΠΑ. Η ίδια έχει δηλώσει ότι η δημιουργία του ιδρύματος αποτέλεσε έναν τρόπο «να μετατρέψει τον πόνο σε δράση».
Σε συνεντεύξεις της έχει πει ότι ο θάνατος της κόρης της άλλαξε οριστικά την ιεράρχηση της ζωής της: λιγότερη φιλοδοξία, λιγότερος φόβος, μεγαλύτερη επίγνωση του χρόνου. «Κανείς δεν ξεπερνά τον θάνατο ενός παιδιού. Μαθαίνεις να ζεις με αυτό», τονίζει.
Φωτογραφίες: Getty Images / Ideal Image
Ακολουθήστε το thebest.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν, στο thebest.gr
