Τελικά συμφέρουν οι κάρτες απεριορίστων διαδρομών στα λεωφορεία της Πάτρας; Πόσοι τις χρησιμοποιούν

Οι κάρτες απεριορίστων διαδρομών στις αστικές συγκοινωνίες της Πάτρας αποτελούσε για χρόνια αίτημα των επιβατών, που χρησιμοποιούσαν καθημερινά τα λεωφορεία. Μάλιστα, μετά την αντίστοιχη κίνηση του προαστιακού σιδηροδρόμου, το αίτημα επανήλθε δυναμικά και η διοίκηση του Αστικού ΚΤΕΛ προχώρησε στην έκδοση καρτών από τον Ιανουάριο του 2017.

Αν και ακόμη είναι νωρίς για να βγουν συμπεράσματα, μέχρι τώρα η ανταπόκριση των χιλιάδων επιβατών των αστικών συγκοινωνιών είναι περιορισμένη. Σύμφωνα με  τα στοιχεία που δίνει το Αστικό ΚΤΕΛ για τον Μάρτιο έχουν εκδοθεί «πάνω από 350 κάρτες». Ο αριθμός αυτός φαίνεται να ικανοποιεί τους υπεύθυνους του ΚΤΕΛ, καθώς όπως είπε στο thebest.gr, ο κ. Χατζηευλευθερίου, κάθε μήνα η ανταπόκριση του επιβατικού κοινού, είναι όλο και μεγαλύτερη.

Πριν προχωρήσουμε παραθέτουμε τις τιμές των καρτών απεριορίστων διαδρομών, μιας και δεν έχουν προβληθεί όσο θα έπρεπε:

• Μετακίνηση φοιτητών, μαθητών και πολυτέκνων Α' Ζώνης ΤΙΜΗ: 32€ και Β' Ζώνης ΤΙΜΗ 40€
• Μετακίνηση σε όλες τις Γραμμές εντός πόλεως (Α' Ζώνης). Κόστος κάρτας απεριορίστων διαδρομών 60€
• Μετακίνηση σε όλες τις Γραμμές του Αστικού ΚΤΕΛ εντός και εκτός πόλεως (χωριά) (Α' και Β' Ζώνης). Κόστος κάρτας απεριορίστων διαδρομών 75€.

Οι κερδισμένοι

Στο Αστικό ΚΤΕΛ εκτιμούν ότι οι τιμές είναι συμφέρουσες για όσους χρησιμοποιούν καθημερινά τις αστικές συγκοινωνίες καθώς αυτοί οι επιβάτες έχουν έκπτωση 35%. Εξ’ άλλου, όπως λένε, δεν μπορούν να συμπιέσουν προς τα κάτω άλλο τις τιμές, καθώς δεσμεύονται από το νομικό πλαίσιο.

Όπως προκύπτει από τα παραδείγματα που φέρνουν (για διάστημα 20 ημερών), η κάρτα συμφέρει για όσους χρησιμοποιούν καθημερινά δυο λεωφορεία ή και την ίδια τιμή για πάνω από δυο φορές την ημέρα.

Για παράδειγμα κάποιος που μένει στην Οβρυά και δουλεύει στο Ρίο, χωρίς την κάρτα θα πλήρωνε 120 ευρώ το μήνα και με την κάρτα πληρώνει 75 ευρώ. Επίσης συμφέρει όσους εργάζονται με σπαστό ωράριο και πρέπει να μετακινηθούν τέσσερις φορές την ημέρα καθώς πληρώνουν 60 ευρώ το μήνα, αντί για 96 ευρώ με τα εισιτήρια.

Οι χαμένοι

Ωστόσο, όσοι χρησιμοποιούν το λεωφορείο δυο φορές την ημέρα για μια απλή διαδρομή εντός της πόλης είναι οι «χαμένοι». Το κόστος με απλό εισιτήριο  (για το ίδιο παράδειγμα των 20 ημερών) είναι 48 ευρώ το μήνα, ενώ για 25 ημέρες είναι το ίδιο με την κάρτα, δηλαδή 60 ευρώ. Το ίδιο συμβαίνει και με το μειωμένο εισιτήριο (μαθητές, φοιτητές, κτλ). Για το παράδειγμα των 20 ημερών το μηνιαίο κόστος - για δυο ημερήσιες διαδρομές - με εισιτήριο είναι 32 ευρώ ενώ η κάρτα στοιχίζει 40 ευρώ. Τόσο εξάλλου, δηλαδή 40 ευρώ, είναι το κόστος για το παράδειγμα των 25 ημερών, που είναι συνήθως και οι εργάσιμες ημέρες.

Με δυο λόγια, για όσους χρησιμοποιούν δυο φορές την ημέρα το λεωφορείο, έχουν δωρεάν τις μετακινήσεις του Σαββατοκύριακου.

Μόνη λύση η προσέλκυση νέων επιβατών

Το thebest.gr, απευθύνθηκε στον συγκοινωνιολόγο Δημήτρη Σαρδελιάνο, ο οποίος έχει μακρά εμπειρία στο θέμα των αστικών συγκοινωνιών. Όπως αναφέρει, η λογική των καρτών απεριορίστων διαδρομών έχει τη λογική να αυξήσει ο μεταφορικός φορέας που τις εκδίδει, τους επιβάτες του. Για το λόγο αυτό, οι κάρτες πρέπει να έχουν δελεαστική τιμή, ώστε να προτιμήσει για τις μετακινήσεις του τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς και όχι το ΙΧ του.

Με την κάρτα, όπως εξηγεί ο κ. Σαρδελιάνος, ο μεταφορικός φορέας όχι μόνο επιβραβεύει τους καθημερινούς του πελάτες, αλλά με την τιμή της προσελκύει και άλλους.

Από τα παραπάνω προκύπτει ότι αυτή η νοοτροπία, δηλαδή της προσέλκυσης νέων επιβατών, δεν διέπει την πρωτοβουλία του Αστικού ΚΤΕΛ καθώς απευθύνεται μόνο επιβάτες που χρησιμοποιούν καθημερινά το λεωφορείο και πάνω από μια διαδρομή με επιστροφή.

«Δεν είναι δυνατόν μια κάρτα να κάνει το ίδιο με το εισιτήριο. Πρέπει να υπάρχει ισχυρότατη έκπτωση σε σχέση με το εισιτήριο», τονίζει ο κ. Σαρδιελιάνος και εξηγεί πως:

«Όλοι γνωρίζουμε ότι το ΚΤΕΛ δεν είναι κερδοφόρα επιχείρηση και πως απαιτείται κρατική επιδότηση και στην Πάτρα, όπως συμβαίνει τώρα μόνο σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.  Το εισιτήριο είναι σχετικά ακριβό και η μόνη λύση είναι οι περισσότεροι επιβάτες. Αυτό όμως δεν μπορεί να γίνει από τη μία ημέρα στην άλλη, αλλά μακροπρόθεσμα με τον κατάλληλο σχεδιασμό».

Άλλο ένα ζήτημα που θα μπορούσε να λειτουργήσει αποτρεπτικά είναι το γεγονός ότι οι κάρτες χωρίζονται σε δυο μεγάλες κατηγορίες: Αυτές για τις μετακινήσεις εντός πόλης και αυτές για τις εκτός. Οι κάτοχοι των τελευταίων μπορούν βέβαια να μετακινηθούν παντού.

Ωστόσο, η λογική των καρτών απεριορίστων διαδρομών,  διεθνώς, έχουν τη λογική «με αυτή την κάρτα μπορώ να μετακινηθώ χωρίς πρόβλημα άρα παίρνω το λεωφορείο».

Στη λογική αυτή αντί του χωρικού διαχωρισμού (κέντρο – περιφέρεια) που ισχύει στην Πάτρα, θα μπορούσε να ισχύσει ο χρονικός διαχωρισμός (όπως συμβαίνει παντού), δηλαδή η κυκλοφορία καρτών απεριορίστων διαδρομών, από μια ημέρα μέχρι ένα χρόνο.

Όπως καταληκτικά σημειώνει ο συγκοινωνιολόγος Δημήτρης Σαρδελιάνος, η γενική φιλοσοφία από έναν φορέα που κάνει μεταφορές, είναι ακριβώς ότι παρέχει υπηρεσίες μεταφορών και να σκέπτεται ως επιβάτης…