Πάτρα: «Οι πρωταγωνιστές με τα ονόματά τους»- Παρουσιάστηκε το νέο βιβλίο του Βασίλη Λάζαρη

Σε μια κατάμεστη αίθουσα όπου, οι πράξεις της νεότητας, ως μνήμες πλέον και ιστορικά καταγεγραμμένα γεγονότα, ήταν παρούσες με το απαιτούμενο φορτίο της συγκίνησης στα μάτια των ίδιων των πρωταγωνιστών, πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα του Επιμελητηρίου Αχαΐας η παρουσίαση του βιβλίου του ιστορικού ερευνητή Βασίλη Λάζαρη η «Πολιτική Ιστορία της Πάτρας 1950 – 1974» .

Στη σπάνια, όσο και ασυνήθιστη αυτή συγκυρία, την πολιτική Ιστορία της Πάτρας έτσι όπως την κατέγραψε στον 5ο τόμο, ο ιστορικός της Πάτρας Βασίλης Λάζαρης, προσέγγισαν οι δύο βασικοί ομιλητές: ο καθηγητής Ιστορίας της Εκπαίδευσης & των Πολιτικών Ιδεών του Πανεπιστημίου Πατρών Παντελής Κυπριανός, και ο δικηγόρος και τέως βουλευτής Δημήτρης Γεωργόπουλος, ενώ ο συγγραφέας με ένα μικρό εύστοχο δοκίμιο μίλησε στο κοινό για την ιστορία, τον ιστορικό και την αντικειμενική στάση του στα γεγονότα. Τα συζήτηση συντόνισε ο δημοσιογράφος Παναγιώτης Θεοδωρακόπουλος.

Ο Παντελής Κυπριανός αναφερόμενος στα χαρίσματα του βιβλίου, τόνισε ότι αν και πολλά από τα γεγονότα τα έχει ζήσει ο συγγραφέας, δεν στέκεται απέναντί τους με τη βιωματική σχέση που έχει μαζί τους, αλλά ως ιστορικός ερευνητής και αναλυτής.

Μιλώντας για το περιβάλλον και την εποχή που εξελίχθηκαν αυτά, είπε χαρακτηριστικά ότι ήταν μια περίοδος της «βασιλείας του χαφιέ», και αναλύοντας τις δομικές ενότητες του βιβλίου, τόνισε, ότι ο συγγραφέας συνδυάζει εύστοχα το τοπικό με το εθνικό δημιουργώντας έναν συνεχές διάλογο με τα γεγονότα.

Ο Δημήτρης Γεωργόπουλος, είπε ότι η «Πολιτική Ιστορία της Πάτρας» του Βασίλη Λάζαρη μέσα από τους πέντε τόμους της, που  ξεκινά από τον Καποδίστρια και καταλήγει στο σήμερα είναι μια εργασία ορθής αξιολόγησης και τεκμηρίωσης γεγονότων και ιστορικών στιγμών που έχουν να κάνουν, εκτός των άλλων, με ποικίλες εκφάνσεις της ζωής της Πάτρας, όπως από το χώρο της αυτοδιοίκησης, του συνδικαλισμού, του εργατικού κινήματος,  

Στη συνέχεια αναφέρθηκε σε σημαντικά πολιτικά γεγονότα που καταγράφει στο βιβλίο του ο Βασίλης Λάζαρης, δίκη και εκτέλεση Νίκου Μπελογιάννη, διώξεις πολιτικών αντιπάλων, εκλογές βίας και νοθείας, δολοφονία Λαμπράκη, Σαράφη στη συνέχεια, ανένδοτο αγώνα, Ιουλιάνα, μαζικές διαδηλώσεις με μπροστάρηδες τους νέους, δολοφονία Σωτήρη Πέτρουλα, … χούντα. Επανέρχονται τα στρατοδικεία, οι φυλακές και οι εκτοπισμοί στα ξερονήσια.

Πρωταγωνιστής και ο ίδιος στην αντίσταση κατά της χούντας των συνταγματαρχών αναφέρθηκε με συγκίνηση σε όλους εκείνους που ύψωσαν το ανάστημά τους για την ελευθερία και τη Δημοκρατία, στις διώξεις που έγιναν στην Πάτρα, στις πρώτες αντιστασιακές οργανώσεις που δημιουργήθηκαν και έδρασαν, στις συλλήψεις αγωνιστών που ακολούθησαν, προσπαθώντας να μη ξεχάσει κανέναν.

Τέλος ο Βασίλης Λάζαρης αφού ευχαρίστησε όλους όσους παραβρέθηκαν στην εκδήλωση σημείωσε ότι ανάμεσα στους βρίσκεται και ο αδελφός του Διονύσιου Κερπινιώτη, που υπήρξε δραστήριο μέλος της Νεολαίας της ΕΔΑ ο οποίος ενώ υπηρετούσε τη θητεία ως στρατιώτης, στις βουλευτικές εκλογές του 1961 δολοφονήθηκε άγρια υπερασπιζόμενος την ιδεολογία του.

«Το βιβλίο που παρουσιάστηκε, σημείωσε ο Βασίλης Λάζαρης, αποτελεί, όπως έχει αναφερθεί, τον 5ο και τελευταίο τόμο της Πολιτικής Ιστορίας της Πάτρας, αλλά και της ευρύτερης περιοχής, ενός γεωγραφικού χώρου, στον οπαίο αναδείχθηκαν, πέρα από συγκεκριμένες πολιτικές προσωπικότητες, που επανειλημμένα μνημονεύονται, και πολλοί άλλοι, ελάχιστα γνωστοί, που στάθηκαν αντιμέτωποι σε καταστροφικούς ανέμους και σε αρκετές περιπτώσεις κυνήγησαν όνειρα. Αυτούς τους αγαπημένους ήρωες, που συνειδητά έχουν παραμερισθεί ή έχουν παραμορφωθεί από τους αρνητές τους, μα εξακολουθούν να ζουν μέσα στις λυτρωτικές προσδοκίες των ανυπότακτων, προσπάθησα με το πεντάτομο έργο μου να τους καλέσω με τα ονόματά τους, για να μας φανερώσουν με τη χάλκινη φωνή τους τη βαθύρριζη αλήθεια του μαχόμενου λαού.
Πολλοί είναι εκείνοι οι αναγνώστες, που θέτουν το ερώτημα, ένα συγκεκριμένο ιστορικό εγχειρίδιο είναι ή όχι αντικειμενικό, και στη συνέχεια αποφαίνονται θετικά ή αρνητικά πάνω σε αυτό το θέμα με βάση τη σύμπτωση ή όχι των κρίσεων και των συμπερασμάτων του εν λόγω εγχειριδίου με τις δικές τους σχετικές απόψεις.
Στην προκειμένη, ωστόσο, περίπτωση δεν θα χαρακτηριζόταν κανένα ιστορικό κείμενο αντικειμενικό από όλους ανεξαίρετα τους αναγνώστες, δεδομένου ότι όλοι ανεξαίρετα οι αναγνώστες δεν έχουν τις ίδιες ακριβώς απόψεις πάνω στην αξιολόγηση των διαφόρων ιστορικών θεμάτων. Η αντικειμενικότητα, συνεπώς, ενός ιστορικού μελετήματος, πρέπει να καθορίζεται όχι από την αποδοχή ή την απόρριψη από συγκεκριμένους κάθε φορά εκτιμητές των ερμηνειών των γεγονότων, που περιέχει, αλλά από την εκπλήρωση ή την παραμέληση της υποχρέωσης του συγγραφέα να μην αποκρύπτει, ούτε να διογκώνει, ούτε να ελαχιστοποιεί, αλλά να παρουσιάζει στις πραγματικές τους διαστάσεις αυτά τα γεγονότα.
Υπάρχουν μερικοί μελετητές της Ιστορίας, οι οποίοι προβάλουν την αντίληψη, ότι η σωστή αποτίμηση των ιστορικών περιστατικών είναι ανάγκη να στηρίζεται στην απόλυτη ουδετερότητα του ιδίου του ερευνητή απέναντι σε αυτά τα περιστατικά και στην αποδυνάμωση του ιδεολογικού λόγου. Ο ιδεολογικός λόγος, όπως υποστηρίζουν, μετατρέπει την αμερόληπτη αντιμετώπιση των ιστορικών συμβάντων σε μεροληπτική παραδοχή ή απόρριψη της αναγκαιότητάς τους και δυσκολεύει άμεσα τον ερευνητή στην προσπάθειά του να τους τοποθετήσει μέσα στον ορισμένο κάθε φορά ιστορικό τόπο.
Η αποδυνάμωση όμως του ιδεολογικού λόγου αφαιρεί τη δυνατότητα των ολοκληρωμένων ερμηνειών και συμπερασμάτων, ενώ η υποτιθέμενη ουδετερότητα, στην οποία τελικά καταλήγει αυτή η αποδυνάμωση, οδηγεί ουσιαστικά στην αποσύνθεση του συγκεκριμένου ιστορικού παρελθόντος από τις σημερινές πραγματικότητες, που τις συγκροτούν ωστόσο συγγενείς ως προς το περιεχόμενό τους καταστάσεις και ανησυχίες. Οδηγεί επίσης η « ουδετεροποίηση», η οποία μάλιστα εμφανίζεται  ως απότοκος «ανεξάρτητης σκέψεις», στην αδυναμία σύλληψης της συνέχειας των ιστορικών πραγμάτων και στη μεταβολή των σχετικών μελετών σε ανούσιες και άχρηστες αναζητήσεις.
Θα ήθελα τελειώνοντας να σημειώσω, ότι κάθε αναφορά του βιβλίου, είναι υποταγμένη στην θεμελιακή αντίληψη, ότι ο ιστορικός ερευνητής έχει την υποχρέωση να προσεγγίζει με το έργο του την αντικειμενική ιστορική πραγματικότητα, αν επιθυμεί η συγκεκριμένη ερευνητική του προσπάθεια να εξασφαλίσει την τελική καταξίωσή της. Η δε προσέγγιση της αντικειμενικής αλήθειας από μέρους του είναι δυνατή μόνο εφόσον ο εν λόγω ερευνητής οδηγήσει την προσωπική του άποψη προς την γενική εκείνη κατεύθυνση, που προσδιορίζει την εσωτερική οργάνωση του έργου του, μόνο εφόσον ό ίδιος αποδεχθεί τη θέση του, ότι, όπως κάθε επιστήμη έτσι και η Ιστορία, για να μεταμορφωθεί σε πραγματική επιστήμη, πρέπει να στηρίζεται με απόλυτο τρόπο πάνω στον ολοκληρωμένο προσδιορισμό του σκοπού της ύπαρξής της. Και σκοπός της ύπαρξης της ιστορικής επιστήμης θεωρείται, όπως είναι γνωστό, η εξασφάλιση με την μελέτη και την ερμηνεία του ιστορικού παρελθόντος των δυνατοτήτων εκείνων, που θα επιτρέψουν στους δημιουργούς του πολιτισμού να χαράξουν οι ίδιοι τη σωστή πορεία τους μέσα στο χρόνο για την διαμόρφωση ενός μέλλοντος, που θα είναι αντάξιο της λαμπρής ιδιαιτερότητας του ανθρώπου».