Απούσα η Αχαΐα από τους ηγέτες των επιχειρήσεων

Μια πλήρη εικόνα της ελληνικής οικονομίας, των διαρθρωτικών της προβλημάτων αλλά και των επιδόσεων που παρουσιάζουν οι καλύτερες ελληνικές επιχειρήσεις, αποκτά κανείς από την ετήσια έκδοση Business Leaders in Greece (Οι 500 εταιρείες και οι 200 όμιλοι με την υψηλότερη κερδοφορία για το 2008) της ICAP.

Η ICAP διαθέτει μια τεράστια βάση δεδομένων αφού εδώ και χρόνια καταγράφει τους ετήσιους ισολογισμούς πάνω από 30.000 Α.Ε. και Ε.Π.Ε. Με βάση αυτό το υλικό και την επεξεργασία των σχετικών στοιχείων προκύπτουν εξαιρετικά συμπεράσματα, τα οποία παρουσιάζει στο τελευταίο του τεύχος το περιοδικό "Ατζέντα" της Πάτρας που κυκλοφορεί αύριο.

Τι λένε όμως τα στοιχεία με βάση τις επιδόσεις των 500 πρωταθλητών της κερδοφορίας; Κατ’ αρχάς πρέπει να λάβουμε υπ’ όψιν ότι οι εν λόγω 500 επιχειρήσεις καλύπτουν το 54% του συνολικού κύκλου εργασιών όλων των Α.Ε. και των Ε.Π.Ε. της χώρας και το 79% των αντίστοιχων κερδών. Είναι άρα φανερό ότι εδώ χτυπάει η καρδιά της ελληνικής οικονομίας.

Μια καρδιά που το 2008 είχε συνολικό κύκλο εργασιών που άγγιξε τα 135 δισεκατομμύρια ευρώ ενώ η συνολική κερδοφορία πλησίασε τα 16 δισεκατομμύρια ευρώ, ποσό μειωμένο κατά 12,8% σε σχέση με την κερδοφορία του 2007. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να θυμόμαστε ότι το 2008 ήταν η χρονιά που η μεγάλη διεθνής κρίση έκανε αισθητή την παρουσία της, γεγονός που εξηγεί τη μειωμένη κερδοφορία των επιχειρήσεων.

Από εκεί και πέρα (πίνακας 1) η πρώτη και βασική παρατήρηση έχει να κάνει με μια χρόνια διαρθρωτική αδυναμία της ελληνικής οικονομίας. Είναι ο υπερτροφικός τομέας των υπηρεσιών και αντίστοιχα η εξαιρετικά ασθενής βιομηχανική βάση της χώρας. Είναι χαρακτηριστικό ότι, με κριτήριο τα κέρδη, η βιομηχανία καλύπτει μόλις το 19,2% του συνόλου και όλο το υπόλοιπο είναι στο εμπόριο, στον τουρισμό, στις τράπεζες, στις ασφάλειες και στις λοιπές υπηρεσίες.

Αν δούμε τώρα την κατάσταση ανά κλάδο θα διαπιστώσουμε ότι στη βιομηχανία οι πρωταθλητές είναι επτά επιχειρήσεις που αποκόμισαν κέρδη άνω των 100 εκατομμυρίων η κάθε μία. Είναι η Μοτορ-Όϊλ και τα Διυλιστήρια Κορίνθου, είναι η Αθηναϊκή Ζυθοποιία και η Κόκα-Κόλα, οι δύο τσιμεντοβιομηχανίες, ο Τιτάνας και ο Ηρακλής και μια εταιρεία του κλάδου φαρμάκων-καλλυντικών, η Alapis ΑΒΕΕ.

Στον τομέα του εμπορίου ξεχωρίζουν τα Τζάμπο και τα Καταστήματα Αφορολόγητων Ειδών, οι όμιλοι σούπερ-μάρκετ Μαρινόπουλου και Βασιλόπουλου ενώ στον τομέα των λοιπών υπηρεσιών ξεχωρίζει ο ΟΠΑΠ ( είναι η πλέον κερδοφόρα επιχείρηση στην χώρα) και ακολουθούν η Κοσμοτέ, η ΔΕΗ και ο Διεθνής Αερολιμένας Ελ. Βενιζέλος. Τέλος από τον τραπεζικό τομέα ξεχώρισαν η Εθνική, η Κύπρου, η Άλφα, η Μαρφίν και η Γιούρομπανκ.

Κοιτάζοντας αναλυτικά τον πίνακα με τις 500 εταιρείες που έχουν τα μεγαλύτερα κέρδη, την προσοχή τραβάει η κορυφή. Στην πρώτη θέση βρίσκεται ο ΟΠΑΠ με κέρδη που το 2008 ξεπέρασαν το 1 δισεκατομμύριο ευρώ ενώ ο αντίστοιχος κύκλος εργασιών ήταν 5,3 δισεκατομμύρια ευρώ. Καθώς φαίνεται μήτε η κρίση, ούτε οτιδήποτε άλλο ανακόπτει την εθνική ροπή στο τζόγο.

Στις αμέσως επόμενες θέσεις συναντάμε κατά σειρά κατάταξης τις Κοσμοτέ, ΟΤΕ, Εθνική Τράπεζα, Τράπεζα Κύπρου, Βόνταφον, Άλφα Τράπεζα, Μάρφιν, ΔΕΗ, Γιούρομπανκ και αυτή είναι η λίστα με τους δέκα πρωταθλητές της κερδοφορίας.

Αν τώρα πρέπει να αναζητήσουμε την περιοχή μας στη λίστα με τις πλέον κερδοφόρες 500 επιχειρήσεις της χώρας, θα διαπιστώσουμε πλήρη απουσία. Ναι μεν μερικές από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις, όπως ο Τιτάνας, η Κόκα-Κόλα η ή Αθηναϊκή Ζυθοποιία διατηρούν εργοστασιακές μονάδες στη χώρα μας, ενώ άλλες, όπως η ΔΕΗ, δραστηριοποιούνται σε όλη τη χώρα αλλά καθαρά τοπικές επιχειρήσεις δεν υπάρχουν στη λίστα. Αντίθετα με όσα συμβαίνουν στα μέρη μας, η παρουσία επιχειρήσεων από την  Κρήτη, λόγου χάριν, είναι λίαν εντυπωσιακή.

Η μοναδική τοπική εξαίρεση είναι η ΓΕΦΥΡΑ Α.Ε. που το 2008 κατέγραψε κέρδη 38,9 εκατομμυρίων ευρώ με ένα κύκλο εργασιών που ξεπέρασε τα 50 εκατ. ευρώ καταγράφοντας ένα εντυπωσιακό περιθώριο κέρδους, κάτι που είναι ευεξήγητο αν λάβουμε υπ’ όψιν το χαρακτήρα της εταιρείας.