Μία ιστορική έκθεση φωτογραφίας με μνημεία των Βαλκανίων της Οθωμανικής περιόδου λειτουργεί στην Πάτρα

Μία ιδιαίτερου ενδιαφέροντος έκθεση με τίτλο «A Balkan Tale» διοργανώνει το Ινστιτούτο Γκαίτε Πάτρα-Goethe Zentrum Patras από τις 5 έως και τις 18 Μαρτίου 2013 στα Παλαιά Δημοτικά Λουτρά (Λεωφόρος Δημητρίου Γούναρη 118), υπό την αιγίδα του Πολιτιστικού Οργανισμού του Δήμου Πατρών.

Η έκθεση «A Balkan Tale, 5 Φωτογράφοι, 50 Μνημεία, 1 Βαλκανική Ιστορία» θα λειτουργεί τις καθημερινές και το Σάββατο, 10:00–13:00 και 18:00-21:00 ενώ τις Κυριακές θα είναι κλειστά.

Για περισσότερες πληροφορίες το κοινό μπορεί να απευθύνεται στο τηλ. 2610-225055 / fax 2610-622177 και στο e-mail: [email protected].

Πρόκειται για το έργο πέντε διακεκριμένων φωτογράφων (Ivan Petrovic, Καμίλο Νόλλας, Jutta Benzenberg, Ivan Blazhev και Samir Karahoda) από την ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων που απεικονίζουν εκ νέου μια σειρά από μοναδικά μνημεία της Οθωμανικής περιόδου.

Οι φωτογραφίες συνοδεύονται από κείμενα σχετικά με την κατασκευή, τη χρήση και την ιστορία τους. Η έκθεση περιλαμβάνει ακόμα δύο πρωτότυπες ενότητες που έχουν ως στόχο να προσφέρουν μια βιωματική εμπειρία της εποχής μέσα από τις αισθήσεις.

Οι επισκέπτες θα γυρίσουν πίσω στο χρόνο μέσα από την εμπειρία του sound-walk (Streaming Sounds) και μέσα από τις μυρωδιές της εποχής.

Όπως αναφέρει η Χριστίνα Κουλούρη, καθηγήτρια Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο Αθηνών, «η Οθωμανική παρουσία στα Βαλκάνια κράτησε από τον 14ο έως τον 20ό αιώνα. Σε άλλες περιοχές η παρουσία αυτή ήταν διαρκής, σε άλλες διακεκομμένη (όπως στο Μοριά) και άλλες δεν γνώρισαν καθόλου την Οθωμανική κατάκτηση (όπως τα Επτάνησα και οι δαλματικές ακτές).

Σχεδόν για το σύνολο των κατοίκων της Βαλκανικής χερσονήσου ωστόσο, οι οθωμανικοί αιώνες υπήρξαν ένα σημαντικό κομμάτι της ιστορικής τους εμπειρίας.

Η ιστορία αυτή είναι σε μεγάλο βαθμό άγνωστη ή είναι γνωστή με πολύ διαφορετικό τρόπο σε κάθε χώρα. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι χριστιανικοί λαοί των Βαλκανίων δημιούργησαν τα εθνικά τους κράτη μέσα από τη σύγκρουσή τους, συνήθως στρατιωτική, με την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Η σύγκρουση αυτή έδωσε μεγάλη έμφαση στη θρησκευτική διαφορά ανάμεσα σε χριστιανούς και μουσουλμάνους. Ταυτόχρονα, η αίγλη του προτύπου της Δυτικής Ευρώπης οδηγούσε στην υποτίμηση της πολιτισμικής αξίας των οθωμανικών αιώνων.

Η Οθωμανική Αυτοκρατορία ταυτίστηκε λοιπόν με την πολιτισμική «οπισθοδρόμηση» και θεωρήθηκε απ’ όλους τους επιγόνους της «ανεπιθύμητη κληρονομιά».

Εντούτοις, για εξακόσια περίπου χρόνια, χριστιανοί, μουσουλμάνοι και εβραίοι ζούσαν μαζί στις πόλεις και την ύπαιθρο, καλλιεργούσαν τη γη, ψώνιζαν ο ένας στο μαγαζί του άλλου, συναντιούνταν και διασκέδαζαν στα παζάρια και στα καφενεία. Η οθωμανική κοινωνία ήταν βεβαίως μια κοινωνία με ιεραρχίες και διακρίσεις ανάμεσα σε κυρίαρχους και κυριαρχούμενους. Για τους ραγιάδες, η καθημερινή ζωή είχε και τις σκληρές της όψεις, τις συγκρούσεις και τις δυσκολίες.

Σήμερα, η μνήμη αυτής περιόδου παραμένει κρυμμένη μέσα σε κτίρια που έχουν αλλάξει χρήση ή έχει σβηστεί τελείως εξαιτίας της αδιαφορίας και της καταστροφής.

Με οποιαδήποτε μορφή όμως, ερειπωμένα ή συντηρημένα, τα κτίρια της Οθωμανικής περιόδου, δημόσια και ιδιωτικά, χριστιανικά, μουσουλμανικά και εβραϊκά, αποτελούν τεκμήρια μιας κοινής ιστορίας. Είναι η ιστορία που μοιράστηκαν οι λαοί των Βαλκανίων επί έξι περίπου αιώνες.

Μέσα από τις σύγχρονες φωτογραφίες αυτών των μνημείων, μπορούμε να ξαναδούμε με άλλο βλέμμα την Οθωμανική κληρονομιά, να επισκεφτούμε πάλι το κοινό μας παρελθόν και να διηγηθούμε τη βαλκανική μας ιστορία».