Ο Δημήτρης Σαρδελιάνος αποκαλύπτει όλο το παρασκήνιο και τις χαμένες ευκαιρίες για το θαλάσσιο μέτωπο της Πάτρας

Ο Συγκοινωνιολόγος - Γεωπληροφορικός Δημήτρης Σαρδελιάνος, αποτελεί έναν από τους λίγους Πατρινούς που έχει παρακολουθήσει στενά, με την επιστημονική του ιδιότητα αλλά και έχει χειριστεί, ως σύμβουλος του δημάρχου Γιάννη Δημαρά, ένα από τα πλέον ακανθώδη και περίπλοκα ζητήματα της πόλης. Αυτό της απόδοσης του θαλασσίου μετώπου της Πάτρας στην πόλη και στην τοπική κοινωνία.

Στη συνέντευξη που παραχώρησε στο thebest.gr ο κ. Σαρδελιάνος, εξηγεί με απλό και κατανοητό τρόπο, όλες τις διαστάσεις του ζητήματος, αναφέρεται στις χαμένες ευκαιρίες για την πόλη και τους λανθασμένους χειρισμούς που έγιναν. Κυρίως όμως, απαντά στο ερώτημα τι πρέπει να γίνει από εδώ και πέρα, ώστε να ικανοποιηθεί το πάγιο αίτημα των Πατρινών, που δεν είναι άλλο από το να αποκτήσουν ελεύθερη πρόσβαση στο θαλάσσιο μέτωπο της πόλης, μιας και όπως χαρακτηριστικά αναφέρει «ο κόμπος έφτασε στο χτένι».

Ακολουθεί το κείμενο της συνέντευξης:

Κύριε Σαρδελιάνε, σήμερα βρισκόμαστε σε μια οριακή καμπή στην υπόθεση διεκδίκησης του θαλασσίου μετώπου της Πάτρας στο Δήμο Πατρέων. Η κυβέρνηση λέει ότι είναι όλα έτοιμα και πως απαιτείται μια υπογραφή, αλλά ο Δήμος έχει αντιρρήσεις.

Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Ποιό είναι το πλαίσιο; Πότε και πώς ξεκίνησαν όλα;

Όταν καλείσαι να πάρεις αποφάσεις σε ένα τόσο πολύπλοκο θέμα και μάλιστα σε αυτή την χρονική συγκυρία δεν μπορείς να μην λάβεις υπόψη σου τα πάντα. Όλες εκείνες τις αποφάσεις που πάρθηκαν από την αρχή μέχρι το τέλος. Για να καταλάβεις που βρίσκεσαι. Που έγιναν λάθη που έγιναν σωστά.

Η αρχή λοιπόν είναι η απόφαση για την ανάθεση μελέτης για το νέο Λιμάνι στην Ακτή Δυμαίων και η εύρεση της αντίστοιχης χρηματοδότησης. Δεν θυμάμαι το ακριβές χρονικό σημείο, αλλά νομίζω ότι ήταν στις αρχές της δεκαετίας του ΄90 όταν Περιφερειάρχης ήταν ο κ. Αϊβαλής. Προσέξτε σε αυτό το σημείο. Δεν εγκρίθηκε χρηματοδότηση μελέτης για Νέο Λιμάνι αλλά για επέκταση του Παλαιού. Και αυτό είναι ιδιαιτέρως κρίσιμο στην μετέπειτα εξέλιξη. Δεν υπήρχε περίπτωση ποτέ να βρεθούν χρήματα για την κατασκευή Νέου Λιμένα με ταυτόχρονη εγκατάλειψη του Παλαιού. Ποτέ. Είναι εκτός οποιασδήποτε λογικής χρηματοδότησης στις Δημόσιες επενδύσεις. Δεν είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθούν Δημόσια ή Ευρωπαϊκά χρήματα για την εγκατάλειψη μίας λειτουργικής και ενεργούς εγκατάστασης εκατομμυρίων για να φτιαχτεί κάτι νέο επειδή κάποιου του αρέσει. Έχουν περάσει ήδη 30 χρόνια, και επισήμως αλλά και επί της ουσίας μιλάμε για Βόρειο και Νότιο τμήμα του Λιμένα Πατρών. Ένα Λιμάνι δηλαδή με δύο τμήματα. Γι΄αυτό τον λόγο πέρα από αόριστες φωνασκίες και διεκδικήσεις πρέπει να πάρουμε απόφαση ότι η Βόρεια Προβλήτα και η Αστιγγος για πολλά χρόνια ακόμα θα συνεχίσει να λειτουργεί ως Λιμάνι.

Η Δεύτερη απόφαση είναι αυτή που πάρθηκε με επιμονή του Γιάννη Δημαρά όταν ήταν πρόεδρος του Λιμενικού Ταμείου. Στον επίσημο προγραμματισμό ήταν η κατασκευή του Λιμένα σε δύο φάσεις. Την Α’ και την Β’ φάση.

Η Α’ φάση, ήταν από την Ιχθυόσκαλα και περιελάμβανε την περιοχή που τώρα βρίσκεται το Νότιο Πάρκο και η Β’ φάση, εκεί που βρίσκεται τώρα το νέο λιμάνι. Προβλεπόταν λοιπόν να κατασκευαστεί πρώτα η Α και μετά η Β. Πόσο μάλιστα όταν μιλάγαμε για επέκταση. Εκεί λοιπόν πάρθηκε η απόφαση να πάμε ανάποδα. Κατασκευάζουμε πρώτα την Β’ φάση του Λιμένα και αν χρειαστεί θα ακολουθήσει η κατασκευή της Α’.

Δεν είναι οξύμωρη αυτή η απόφαση; Ποιοί ήταν οι λόγοι που έγιναν ανάποδα τα πράγματα;

Για δύο λόγους που ήταν γνωστοί σε όλους όσους ασχολούντο τότε. Όλες οι προβλέψεις έδειχναν ότι δεν χρειαζόμαστε άμεσα και τις δύο Φάσεις. Ούτε χρήματα υπήρχαν. Ε, κανένας δεν μπορούσε να φανταστεί Λιμάνι μπροστά από τον Αγ. Ανδρέα και μία έρημη περιοχή μπροστά από το Βιομηχανικό Μέτωπο. Ήταν παράλογο. Αυτή η απόφαση ήταν η πλέον καθοριστική και είναι αυτή που μας επιτρέπει σήμερα και να υπάρχει το Νότιο Πάρκο και ταυτόχρονα να υπάρχει το θέμα της απόδοσης.

Στο μεταξύ όμως, είχαμε και μια απόφαση που πήρε ως πρόεδρος του Λιμενικού Ταμείου ο Γιάννης Δημαράς για τον χαρακτηρισμό της λιμενικής ζώνης, για την οποία μάλιστα είχε κατηγορηθεί.

Ναι, ήταν ο χαρακτηρισμός ως Λιμενικής Ζώνης όλης της έκτασης από τον Μείλιχο μέχρι τον Γλαύκο. Πρέπει να γίνει κατανοητό, διότι φαίνεται ακόμα και σήμερα ότι δεν είναι σαφές, ότι στην Ελληνική Νομοθεσία υπάρχουν δύο καθεστώτα όσον αφορά τις παραλιακές ζώνες. Tο πρώτο είναι αυτό του Αιγιαλού και της Παραλίας όπου δεν μπορείς να κάνεις τίποτα απολύτως. Το δεύτερο είναι αυτό της Λιμενικής Ζώνης όπου μέσα από συγκεκριμένες διαδικασίες μπορείς να κάνεις τα πάντα. Αν δεν είχε χαρακτηριστεί Λιμενική Ζώνη και δεν είχαν χαραχτεί Ρυμοτομικές Γραμμές τότε δεν θα υπήρχε ούτε η Μαρίνα ούτε ο Φάρος ούτε τα Parking στο Μείλιχο ούτε το Νότιο Πάρκο. Τίποτα απολύτως. Κοιτάξετε τις περιοχές εκτός Λιμενικής ζώνης σε πια κατάσταση βρίσκονται και κάντε την σύγκριση.

Το αίτημα της απελευθέρωσης που μπήκε επί Δημαρχίας Φούρα δεν είναι σοβαρότατη απόφαση και σημαντικό χρονικό σημείο;

Σαφέστατα ναι. Τότε βρισκόμασταν στο τέλος της κατασκευής του νέου λιμανιού και φαινόταν καθαρά η μετατόπιση της κίνησης προς νότια. Οπότε ευλόγως και σωστά μπήκε το αίτημα και κατά την γνώμη μου ήταν και σημαντικό. Τι κάνουμε τώρα με τις περιοχές της Λιμενικής ζώνης που χρησιμοποιούνται ελάχιστα ή δεν θα χρησιμοποιηθούν καθόλου; Όμως εκεί αναδείχθηκαν και αντιθέσεις στην αντίληψη στο πως ο καθένας αντιλαμβάνεται το θέμα.

Αντί να δούμε το θέμα συνολικά ο καθένας εντόπιζε ως κύριο σημείο αυτό που έθετε αυθαιρέτως ως σημαντικό και αυτό το ανεδείκνυε ως κύριο αίτημα. Θα σας θυμίσω μία βασική αντίθεση. Το κύριο πρόβλημα που αναδείχθηκε από την Δημαρχία Φούρα και φάνταζε ως κύριο αίτημα ήταν ότι δεν μπορεί το Λιμάνι να ανήκει σε μία ΑΕ και η πόλη να είναι υπόλογος στις αποφάσεις ενός Δ.Σ. Οπότε οφείλει το κράτος να δώσει ότι δεν χρησιμοποιεί η ΑΕ, άμεσα στην πόλη. Η ΑΕ να κάνει κουμάντο μόνο στα δικά της. Φαντάζει λογικό. Με βάση αυτό το αίτημα δημιουργήθηκε και η πρωτοβουλία για το θαλάσσιο Μέτωπο. Η παράταξη του Γιάννη Δημαρά από την άλλη μεριά αλλά και εγώ προσωπικά (είχα αρθρογραφήσει τότε στο Best και είχα κατηγορηθεί) υποστήριζα ότι η Λιμενική Ζώνη δεν είναι οικόπεδο ώστε να εστιάζουμε στο ιδιοκτησιακό καθεστώς αλλά πρέπει να δούμε το πως η πόλη θα αξιοποιήσει προς όφελός της τις δυνατότητες που δίνει η ύπαρξη μίας τέτοιας εγκατάστασης. Η ουσιαστική διεκδίκηση είναι πως θα συμμετέχει η πόλη αποφασιστικά στο σχεδιασμό.

Τελικά ποια από τις δυο πλευρές είχε δίκιο;

Κάνοντας έναν πρόχειρο απολογισμό μετά από δέκα χρόνια εκτιμώ ότι και οι δύο πλευρές είχαν λάθος. Ή αν θέλετε και οι δύο πλευρές είχαν δίκιο. Έπρεπε και οι δύο αντιλήψεις να τεθούν ισότιμα και ισορροπημένα. Δεν υπήρχε λόγος αντίθεσης.

Ναι ,αλλά στην Προσωρινή Παραχώρηση του 2012 χωρίς να υπάρχει σχεδιασμός και ταυτόχρονα έγινε και αποχαρακτηρισμός της Λιμενικής Ζώνης.  Γιατί λέτε ότι και οι δύο πλευρές είχαν άδικο;

Θα ξεκινήσω από τον σχεδιασμό που μάλλον συμφωνούμε. Υπάρχει σχεδιασμός και μάλιστα ψηφισμένος από το Δημοτικό Συμβούλιο δύο φορές.

Δεν θυμάμαι αν, τότε, η παράταξη του κ. Πελετίδη είχε ψηφίσει ή απείχε. Ο σχεδιασμός αυτός ανετέθη στο Πανεπιστήμιο επί δημαρχίας Φούρα και επικαιροποιήθηκε επί δημαρχίας Δημαρά. Μάλιστα η ανάθεση έγινε με σκοπό τον σχεδιασμό  μόνο της Κεντρικής Περιοχής ώστε να ισχυροποιηθεί το αίτημα της παραχώρησης αλλά το Πανεπιστήμιο - και πολύ σωστά - αρνήθηκε και προέβη σε συνολικό σχεδιασμό για όλο το παραλιακό μέτωπο του τότε Δήμου Πατρέων: Από τον Καστελλόκαμπο μέχρι τις Ιτιές. Άρα σχεδιασμός υπάρχει. Το τι θέλει ο Δήμος να κάνει σε όλη την περιοχή είναι γνωστό και αποτυπωμένο. Όπως γνωστά είναι τα προβλήματα που πρέπει να επιλύσει. Ο Δήμος είναι ο μόνος που έχει σχεδιασμό. Τουλάχιστον στο πρώτο επίπεδο. Σας θυμίζω ότι το Νότιο Πάρκο ως επίσημη πρόταση σε χαρτί, είναι του Πανεπιστημίου. Μα είναι προφανές θα μου πείτε. Όχι λέω εγώ. Επισήμως σε εκείνο το σημείο θα κατασκευαζόταν Λιμάνι και πριν το Αεροδρόμιο. Αυτό λένε τα χαρτιά.

Πάμε τώρα στον Φράχτη. Στην αρχή της θητείας Δημαρά ο τότε Δήμαρχος θέτει ως θέμα στο Δημοτικό Συμβούλιο την υλοποίηση προγραμματικής σύμβασης με τον ΟΛΠΑ για το Θαλάσσιο Μέτωπο. Την θέτει ως το πρώτο βήμα για την επίλυση του προβλήματος, παρουσία 9 Βουλευτών του Νομού και όλων των Φορέων της Πόλης. Περίμενα αντίδραση αλλά έμεινα έκπληκτος από την ένταση. Κατά της εισήγησης 49 Δημοτικοί Σύμβουλοι, όλοι οι Φορείς και όλοι οι Βουλευτές. Συμπεριλαμβανομένων και των μελών Παράταξης “Τώρα για την Πάτρα”, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων (εμού συμπεριλαμβανομένου).

Ταυτόχρονα θυμίσω τότε είμαστε στην κορύφωση της κρίσης και την ουσιαστική παρέμβαση της Τρόικα οπότε και η τότε διοίκηση του ΟΛΠΑ στην λογική της εξυπηρέτησης των συμφερόντων της εταιρείας, προκλητικά θα έλεγα, περιφρόνησε την πόλη και άρχισε το παραμύθι, αυτό είναι δικό μου κάνω ότι θέλω δεν ρωτάω κανέναν. Έτσι οξύνθηκε η κατάσταση και οδηγηθήκαμε στην συμβολική μεν αλλά δυναμική παρέμβαση με το κόψιμο του φράχτη.

Εξ αφορμής ή εξ’ αιτίας του γκρεμίσματος του φράκτη που χώριζε τη λιμενική ζώνη από την πόλη, πήραμε την προσωρινή παραχώρηση. Έτσι δεν είναι;

Ναι μετά από όλα αυτά, πήγαμε σε μία  “Προγραμματική Σύμβαση” την λέω εγώ, που ονομάστηκε Προσωρινή Παραχώρηση του 2012. Όσοι έχουν διαβάσει το κείμενο της Παραχώρησης και γνωρίσουν το θεσμικό πλαίσιο ξέρουν ότι τον σχεδιασμό και την διαχείριση της περιοχής την έχει ο Δήμος αλλά τα πάντα υλοποιούνται με έγκριση της ΕΣΑΛ κατόπιν εισήγησης του ΔΣ του ΟΛΠΑ.

Σας θυμίζω ότι το Νότιο Πάρκο, ο ποδηλατόδρομος κ.λ.π. ήταν απόφαση του Δημαρά σχεδιάστηκε από την ΑΔΕΠ επί προεδρίας Κότσαλη και ξεκίνησε η υλοποίηση από τον Δήμο με τεράστιες δυσκολίες λόγω εμποδίων που έβαζε διαρκώς η τότε διοίκηση του ΟΛΠΑ. Με την αλλαγή της διοίκησης του ΟΛΠΑ με τον Νίκο Κοντοέ δεν υπήρξε πρόβλημα οπότε και η σημερινή Δημοτική Αρχή προχώρησε και υλοποίησε ταχύτατα -και μπράβο της -το έργο. Διαβάστε την πρόταση του Δημαρά λοιπόν τότε στο Δημοτικό Συμβούλιο που ήταν μόνος του, και το κείμενο της προσωρινής παραχώρησης και θα δείτε καθαρά την ταύτιση. Παρόλα αυτά οι πάντες τότε την κατέκριναν και ταυτόχρονα μετά πανηγύριζαν όταν υπεγράφη. Ένας παραλογισμός. Αλλά δεν έχει σημασία. Σημασία έχει να αναλογιστούμε και να διδαχθούμε.

Με βάση τα όσα είπατε για τη στάση του Οργανισμού Λιμένος, φαίνεται ότι αυτοί που λένε ότι δεν μπορεί μία πόλη να στηρίζεται στην καλή θέληση του ΔΣ μιας ΑΕ.

Ναι, την δικαιώνει, πόσο μάλλον όταν σε αυτό δεν συμμετέχει με αποφασιστική αρμοδιότητα ο Δήμος. Θυμίζω ότι σήμερα επισήμως δεν συμμετέχει εκπρόσωπος του Δήμου. Από την άλλη όμως φαίνεται, ακόμα και τώρα, ξεκάθαρα ότι αλλαγή του ιδιοκτησιακού καθεστώτος με το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο δεν μπορεί να υλοποιηθεί. Γι΄αυτό λέω ότι και οι δύο πλευρές είχαν δίκιο ή άδικο ταυτόχρονα.

Έρχομαι στον αποχαρακτηρισμό της Λιμενικής Ζώνης. Από την μία μεριά θεωρώ αυτή την απόφαση “καταστροφική” από την άλλη πιστεύω ότι είναι μία εξαιρετική ευκαιρία για να επιλυθεί οριστικά το ζήτημα. Πιστεύω και ελπίζω το δεύτερο διότι εκτιμώ ότι υπάρχει πραγματική Πολιτική Βούληση για την επίλυσή του.

Δεν είστε υπερβολικός όταν την χαρακτηρίζετε “καταστροφική” την απόφαση; Εξάλλου την αποδέχθηκε ομόφωνα το Δημοτικό Συμβούλιο.

Κάνετε λάθος. Το Δημοτικό Συμβούλιο (και ευτυχώς) ψήφισε ομόφωνα ότι βρίσκει σε θετική κατεύθυνση την πρόθεση για τον αποχαρακτηρισμό, υπό την προϋπόθεση πολλών και ταυτόχρονων συμπληρωματικών αποφάσεων που πρέπει να ληφθούν. Και ορισμένους από αυτούς τους αστερίσκους τους τοποθέτησε με ένταση η παράταξη “Τώρα για την Πάτρα”. Αλλά καμία από τις προϋποθέσεις δεν έχει υλοποιηθεί. Οπότε ας μην μιλάμε για σύμφωνη γνώμη του Δημοτικού Συμβουλίου. Άλλο πράγμα είπε το Δημοτικό Συμβούλιο.

Την χαρακτηρίζω λοιπόν “καταστροφική” διότι αν δεν υπάρξει νομοθετική ρύθμιση η οποία να θεσμοθετεί και ένα ενδιάμεσο καθεστώς μεταξύ της Λιμενικής Ζώνης και του Αιγιαλού και Παραλίας τότε ο Δήμος θα διαχειρίζεται μία περιοχή που θα μπορεί με περιορισμούς να τοποθετεί μόνο Ομπρέλες και Ξαπλώστρες. Τίποτα άλλο. Στον Δήμο της Πάτρας μετά τον αποχαρακτηρισμό, δηλαδή τώρα που μιλάμε, έχουν καταλογιστεί πρόστιμα για τις παρεμβάσεις στο Νότιο Πάρκο. Πρόστιμα επειδή φύτεψε κάτι δέντρα ο Δήμος. Λόγω του αποχαρακτηρισμού έγινε αυτό. Όλα τα κτήρια που είχαν άδεια αυτομάτως έγιναν παράνομα χωρίς δυνατότητα νομιμοποίησης.

Η μόνη δυνατότητα είναι να εξαιρεθούν από την κατεδάφιση.  Ταυτόχρονα ο ΟΛΠΑ στις εκτάσεις που παραμένουν ως Λιμενική Ζώνη μπορεί να κάνει οτιδήποτε. Αυτό το status αν το δούμε σε μία προοπτική χρόνων είναι καταστροφικό. Αν είναι να παραμείνει η κατάσταση όπως έχει σήμερα, καλύτερα να γυρίσουμε πίσω στην σύμβαση προσωρινής παραχώρησης. Αλλά αυτό πλέον δεν γίνεται.

Δηλαδή σωστά αντιδρά η Δημοτική Αρχή;

Να με συγχωρέσετε αλλά αντιδρά σωστά μόνο για το ΚΚΕ. Κοιτάξτε η Δημοτική Αρχή ιδεολογικά είναι και σαφής και συνεπής. Δεν θέλει το Θαλάσσιο Μέτωπο να παραχωρηθεί στον Δήμο. Είναι ενάντια στην αντίληψή του ΚΚΕ. Και δεν το κρύβει.

Το είχε πει ανοιχτά ο βουλευτής Αχαΐας του κόμματος Νίκος Καραθανασόπουλος σε ευρεία ανοικτή σύσκεψη με όλους του βουλευτές του Νομού τότε στο Δημαρχείο. Επιχειρηματολόγησε, και το βάζω σε εισαγωγικά για να το τονίσω “ότι αν το Θαλάσσιο μέτωπο παραχωρηθεί στο Δήμο θα χρειάζεται λεφτά για την συντήρησή του. Οπότε είτε θα αυξηθούν τα τέλη για τους Δημότες, είτε θα εισχωρήσουν μέσα επιχειρηματικά συμφέροντα. Και στα δύο αυτά το κόμμα μας είναι ενάντια. Αυτό που πιστεύει το ΚΚΕ είναι ότι αυτό πρέπει να ανήκει στο Δημόσιο και το Κράτος να δίνει τα απαραίτητα χρήματα ώστε να υλοποιεί ο Δήμος τις παρεμβάσεις. Βέβαια συντάσσεται με τον Δήμο διότι είναι και ενάντια στο να το κατέχει μία ΑΕ γεγονός απαράδεκτο”. Απλά, καθαρά και μάλιστα είναι σαφής ιδεολογική τοποθέτηση.

Το ίδιο λέει εξάλλου και σήμερα σε όλες τις ανακοινώσεις και τα δελτία τύπου. Η στάση της Δημοτικής Αρχής είναι στάση που ικανοποιεί μόνο την Πολιτική αντίληψη του Περισσού. Μπορεί η ίδια να θεωρεί ότι εξυπηρετεί την λαϊκή οικογένεια. Δεν έχει σχέση όμως με την πόλη. Δεν προωθεί απολύτως τίποτα. Απλώς αυτή αισθάνεται ιδεολογικά καλά. Όπως και με τις πορείες. Ντόρος βέβαια γίνεται, χωρίς όμως αποτέλεσμα.

Τι πιστεύετε ότι πρέπει να γίνει τώρα;

Αυτή την στιγμή την πρωτοβουλία την έχει η Κυβέρνηση. Αυτή είναι που πρέπει να ενεργήσει. Θα το επαναλάβω. Εκτιμώ και πιστεύω ότι έχει την Πολιτική Βούληση για την επίλυση του θέματος. Όμως αυτό δεν αρκεί. Πρώτα από όλα πρέπει τα πολιτικά της στελέχη να κατανοήσουν το θέμα.

Το δεύτερο είναι να κατανοήσουν ότι στο δρόμο της επίλυσης θα βρεθούν αντιμέτωπα με την λογική της Δημόσιας Διοίκησης η οποία σκέφτεται για αυτό το θέμα βάση ενός θεσμικού πλαισίου  που ισχύει 70 χρόνια. Γι’ αυτό απαιτείται προσοχή και μέθοδος. Είναι αναγκαίο η πόλη από την μεριά της να βοηθήσει σε αυτή την κατεύθυνση και όχι να είναι απέναντι. Διαφορετικά μπερδεύεις τα πράγματα. Ταυτόχρονα να αφήσουμε τους εγωισμούς του τύπου “κατόπιν δικών μου ενεργειών”. Είναι σε πολύ θετική κατεύθυνση η πρωτοβουλία των 5 Παρατάξεων του Δημοτικού Συμβουλίου. Απέναντι είσαι όταν αποδειχθεί ότι δεν υπάρχει βούληση.

Επιπλέον εκτιμώ ότι ο δρόμος για την επίλυση, είναι γνωστός και δεν χρειάζεται να τον εφεύρουμε. Υπάρχει και έχει συνταχθεί η απαιτούμενη Νομοθετική Ρύθμιση. Είναι γνωστή σε όλους. Την είχε δώσει τότε ο Δημαράς παντού. Τρεις μήνες μας πήρε να την γράψουμε γιατί συμμετείχα και εγώ στην συγγραφή της. Την δώσαμε τότε σε όλα τα κόμματα και βουλευτές. Τελικά την κατέθεσε ως τροπολογία ο Τσουκαλης με τον Ψύρρα αλλά η κατάληξη είναι γνωστή. Τώρα και πάλι την έχουν όλοι. Την έχετε δημοσιοποιήσει και εσείς.

Ας εξεταστεί, ας διορθωθεί ή ακόμα ας απορριφθεί και ας συνταχθεί άλλη. Αλλά χωρίς μία τέτοιου είδους ρύθμιση δεν μπορεί να γίνει τίποτα. Θα μιλάμε αορίστως για άλλα 10 χρόνια με χειρότερους όρους μάλιστα από αυτούς της Προσωρινής Παραχώρησης. Πλέον όπως σας είπα και στην αρχή “ο κόμπος έχει φτάσει στο χτένι”.