Πάτρα: 31 Ενορχηστρωμένα Χρόνια Δυνατών Συγκινήσεων- Μουσικοθεατρική παράσταση της Ορχήστρας Νυκτών Εγχόρδων Θανάσης Τσιπινάκης

Κάποιος θα μπορούσε να αναγνωρίσει δύο μέρη εκ των οποίων το πρώτο θα περιλάμβανε την εξέλιξη της Ορχήστρας πριν το θάνατο του Θ. Τσιπινάκη και ένα δεύτερο που αφορά στην πορεία της Ορχήστρας μετά το θάνατό του. Στο σημείο αυτό δεν πρόκειται να υπεισέλθω σε δευτερολογίες που αφορούν στο έργο του εκπληκτικού αυτού μουσικού, άλλωστε αυτό είναι σε όλους γνωστό.

Επιλέγω να αναπτύξω την παράσταση, όπως την παρακολούθησα ο ίδιος κι όπως θεωρώ πως ο ίδιος ο Θ. Τσιπινάκης θα ήθελε να ερμηνευτεί ίσως γιατί βαθιά μέσα μου πιστεύω πως οι μεγάλοι καλλιτέχνες δε ζητούν μόνο να αναγνωριστεί το έργο τους σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή αλλά και να πορευτεί μέσα στο χρόνο πάνω στις βάσεις που οι ίδιοι έθεσαν για αυτό. Υπάρχει άραγε καλύτερη υστεροφημία από αυτή;

Η σκηνοθετική παραγωγή ανήκει στο Μίλτο Νίκα και χαρακτηρίζεται καθαρά από σεβασμό, μέτρο και φροντίδα απέναντι στο παρελθόν της Ορχήστρας, το οποίο προσέγγισε μέσα από πραγματικές συνεντεύξεις των μελών της μεγεθύνοντας πλέον τους πρωταγωνιστές της χωρίς όμως να σμικραίνει στο ελάχιστο την ομαδική της ιδιότητα.

Ο ίδιος φλερτάρει ανάμεσα στην τέχνη του θεάτρου και αυτή της μουσικής τις οποίες πλήρως εξισορροπεί όπως μαρτυρά το αισθητικό αποτέλεσμα. Η εναλλαγή του κωμικού με το δραματικό στοιχείο, όπως το έζησαν τα μέλη της με το θάνατο του Θ. Τσιπινάκη, πραγματικά με κέρδισε. Άλλωστε, οι δημιουργικές του παρεμβάσεις κατά τη διάρκεια της πρόβας όπως τις παρακολουθούσα κάθε φορά που περνούσα αργά το βράδυ από το Δημοτικό Θέατρο, δε μου άφηναν αμφιβολία για κάτι λιγότερο. Αλλά ας ξεκινήσω με την περιγραφή της παράστασης, όπως την έζησα.

Τα τρία μέρη αρθρώνονται με μέτρο και σεβασμό όσον αφορά στα δεδομένα της παράστασης που είναι μουσικοθεατρική, αλλά και σε ότι αφορά στον ίδιο το θεατή ο οποίος προσλαμβάνει πληροφορίες για το ιστορικό της Ορχήστρας χωρίς να κουράζεται, καθώς η μουσική, την οποία πρωτίστως έχει έρθει να ακούσει βγαίνει αδιάκοπα μέσα από το κέλυφος των μουσικών οργάνων.

Οι τρεις ηθοποιοί Νίκος Γιαλελής, Κατερίνα Τασσύ, Ανδριάνα Χαλκίδη που κατέχουν ο καθένας από μια θέση αντίστοιχα στην ομάδα των μαντολίνων, στις μαντόλες και στις κιθάρες έχουν ενσωματωθεί πλήρως με την οικογένεια της Ορχήστρας. Προσωπικά, δυσκολεύτηκα να αντιληφθώ πως δεν αποτελούσαν μέλη της. Η επιλογή τους από το Μίλτο Νίκα δεν ήταν τυχαία καθώς πρόκειται για επαγγελματίες ηθοποιούς που δραστηριοποιούνται με επιτυχία τόσο στην Πάτρα όσο και στην Αθήνα.

Η μουσική αφήγηση ξεκινά με το χρονικό ίδρυσης της Ορχήστρας και το όραμα του ιδρυτή της. Κανείς μας δεν περίμενε να δει τα μέλη της να περιφέρονται από τα καμαρίνια στη σκηνή κουβαλώντας καρέκλες και μουσικά όργανα προκειμένου να ξεκινήσουν μια πρόβα τζενεράλε, ώστε να ακολουθήσει η κύρια παράσταση.

Έχοντας αφήσει για το τρίτο και τελευταίο μέρος της παράστασης την επίσημη μαύρη ενδυμασία τους έπαιζαν μπροστά μας με εξαιρετική ζωντάνια και ομολογουμένως εξαιρετικό κέφι, σπάζοντας τα στερεότυπα της μουσικής τους παρουσίας καθώς πάντα παρουσιάζονταν μπροστά μας τυπικοί και πειθαρχημένοι, μεταφέροντάς μας με τρόπο απτό, πλέον, τη δική τους καθημερινότητα μέσα στη μουσική τους ιστορία.

Σε αυτό το σημείο πρέπει να τονίσω πως σε όλη την παράσταση ηθοποιοί και μουσικοί κόβουν βόλτες στη σκηνή, άλλοτε με το να τσακώνονται μεταξύ τους, άλλοτε  προσπαθώντας να σώσουν τα όργανά τους όταν ξαφνικά ξεσπάει μια καταιγίδα, αναλόγια καταρρέουν, υποπόδια χάνονται, παρτιτούρες ταξιδεύουν μέσα στον αέρα. Νομίζω πως όλοι τα χάσαμε εκείνη τη στιγμή. Άραγε τι θα επακολουθούσε; Αυτό είναι κάτι που σας φυλάω για το τέλος…
Στο δεύτερο μέρος η Ορχήστρα συμπεριλαμβάνει στην παρουσία της επιλεγμένα κομμάτια από συνθέτες με τους οποίους συνεργάζεται σταθερά, έλληνες και ξένους, τιμώντας πρωτίστως την ελληνική μουσική δημιουργία. Άλλωστε απόλυτος στόχος και πρωταρχικός σκοπός της ήταν εξαρχής η επικοινωνία του ελληνικού κοινού με αριστουργήματα του παγκόσμιου ρεπερτορίου.

Ιδιαίτερη εντύπωση μου έκανε το χρονικό της Ορχήστρας μέσα από τα ταξίδια της καθώς όλα αυτά τα χρόνια είχε -και εξακολουθεί να έχει- διεθνή αναγνώριση. Οι φωτογραφίες που είχαν επιλεγεί από τον Παναγιώτη Φαφούτη και περιλάμβαναν τις χώρες και τις πόλεις στις οποίες είχε κληθεί η Ορχήστρα να παίξει αλλά και τους μουσικοσυνθέτες με τους οποίους είχε συνεργαστεί, προβάλλονταν συνεχώς.

Στο τρίτο μέρος πλέον αναδεικνύεται καθαρά ο αισιόδοξος χαρακτήρας της Ορχήστρας για την μελλοντική της πορεία.

Κάνοντας τη μεγάλη ανατροπή για όλους αυτούς που περίμεναν να διαλυθεί αμέσως μετά το χαμό του Θ. Τσιπινάκη, εδώ και τρία χρόνια, διασαφηνίζει πως ακολουθεί μεν, νέα μοντέλα παρουσίασης δε ξεχνά δε, το ύφος και το ηχόχρωμα του δημιουργού της τον οποίο συνεχίζει και τιμά. Κάτι που αποδεικνύεται από την εξελικτική πορεία της των τριών τελευταίων χρόνων  κάτω από την καλλιτεχνική διεύθυνση της Βάγιας Ζεππάτου, που επιλέχτηκε από τον Θ. Τσιπινάκη ως απόλυτη διάδοχός του.

Η εμπιστοσύνη και ο σεβασμός που της παρέχουν απλόχερα τα μέλη της Ορχήστρας φαίνονται καθαρά όταν στην απαρχή αλλά και στη διάρκεια των μουσικών συνθέσεων, αντιλαμβάνεται κάποιος (εάν θέλει) πως παρά την απόλυτη προσοχή που επιδεικνύουν κατά την ανάγνωση των μουσικών κομματιών, στρέφουν ανεπαίσθητα το κεφάλι τους προς αυτήν προκειμένου να λάβουν κατευθυντήρια μηνύματα.

Η παράσταση ολοκληρώθηκε όταν πλέον οι μουσικοί σε χρόνο ρεκόρ ενδύθηκαν την κλασική μαύρη ενδυμασία τους προκειμένου να πραγματοποιήσουν τη συναυλία της οποίας την πρόβα όλοι παρακολουθήσαμε. Απλά και ταιριαστά σκηνικά, επιτυχής φωτισμός, ωραίες και κεφάτες φωνές και μια σκηνοθεσία που συντόνιζε άψογα τα παραπάνω με την άρτια, όπως πάντα, παρουσίαση της Ορχήστρας.

Εκείνο που σας φύλαξα για το τέλος είναι το εξής:

Αγκαλιάζοντας τον Μίνωα, το νεότερο από τους δύο ανιψιούς μου που αποτελούν και τα νεότερα μέλη της Ορχήστρας και ρωτώντας τον πώς νιώθει μετά την παράσταση, με παίρνει παράμερα και μου απαντά  αναψοκοκκινισμένος και γεμάτος ένταση… ¨Νιώθω τόσο περίεργα… όταν μετά την καταιγίδα τρέξαμε να σώσουμε τα όργανα και ξαφνικά σταματήσαμε για να παρακολουθήσαμε το βίντεο που δείχνει τον Τσιπινάκη να μιλάει, έπεσαν από ψηλά τρία τριαντάφυλλα  ανάμεσά μας…  τα πρόσεξες; Λες να του άρεσε αυτό που έβλεπε και να μας τα έστειλε γιατί μας αγαπά;¨

Προσωπικά, δεν πρόσεξα κανένα τριαντάφυλλο να πέφτει από τον ουρανό της σκηνής … εάν όμως τα μέλη της Ορχήστρας συμφώνησαν πως τα είδαν, τότε σπεύδω να συμφωνήσω με τον 13χρονο ανιψιό μου πως αυτή η Μουσική Οικογένεια είναι εντελώς διαφορετική από τις άλλες.