Ο Δημήτρης Δανίκας γράφει για τη σχέση των αδελφών Μικρούτσικου από την... οδό Καποδιστρίου της Πάτρας και συγκινεί

Life
&the City

Με αφορμή ένα αφιέρωμα στο έργο, τη ζωή του Θάνου Μικρούτσικου και τη μάχη με τον καρκίνο

24/06/2018 16:18

Μοιραστείτε το άρθρο:


Διαβάστε επίσης
Ο Αναδιώτης σηκώνει στα χέρια του τη σύζυγό του κι εμείς μένουμε με το ...στόμα ανοιχτό...Δείτε ΦΩΤΟ
Ο Αναδιώτης σηκώνει στα χέρια του τη σύζυγό του κι εμείς μένουμε με το ...στόμα ανοιχτό...
Ο Αλέξανδρος Μπουρδούμης ένα χρόνο μετά το χωρισμό μιλά για ό,τι συνέβη στα σκαλιά της εκκλησίας με την Αλεξάνδρα ΧατζηγεωργίουΠέρυσι επρόκειτο να ντυθεί γαμπρός...
Ο Αλέξανδρος Μπουρδούμης ένα χρόνο μετά το χωρισμό μιλά για ό,τι συνέβη στα σκαλιά της εκκλησίας με την Αλεξάνδρα Χατζηγεωργίου
Ο Δημήτρης Δανίκας γράφει για τη σχέση των αδελφών Μικρούτσικου από την... οδό Καποδιστρίου της Πάτρας και συγκινεί Με αφορμή ένα αφιέρωμα στο έργο, τη ζωή του Θάνου Μικρούτσικου και τη μάχη με τον καρκίνο
 

Mε ένα συγκλονιστικό κείμενο – αφιέρωμα στην προσωπική και μουσική διαδρομή του Θάνου Μικρούτσικου ο Δημήτρης Δανίκας στο protothema, ξεδιπλώνει στοιχεία της προσωπικότητας του Πατρινού μουσικοσυνθέτη, της σχέσης με τον αδελφό του Ανδρέα και της γενναίας μάχης που δίνει εδώ κι ένα χρόνο με τον καρκίνο…

«Γιατί δεν θα πεθάνουμε ποτέ, κουφάλα νεκροθάφτη;». Τον ρώτησα πριν από πολλά, πάρα πολλά χρόνια. Και συνέχισα. «Αλλωστε αυτό είναι σύνθημα αναρχικών και αντεξουσιαστών». Το βλέμμα του, πίσω από τους φακούς, τρεμόπαιξε. Οπως συμβαίνει με κάθε της Πάτρας γιο. Και είπε «μα το λέω γενικά γιατί πιστεύω στο μακρινό αύριο. Το όνειρο. Τότε μόνο θα φτιάξουμε μια κοινωνία που θα μπορεί να αυτοπραγματωθεί ο άνθρωπος. Μια κοινωνία που ο ποιητής θα ψαρεύει κι ο ψαράς θα μπορεί να γράφει ποιήματα»!

Ο Θάνος Μικρούτσικος η επιτομή των αντιφάσεων. Των απόλυτων, των ακραίων αντιφάσεων. Συγκρουσιακός και συμφιλιωτικός. Αριστερός και σοσιαλδημοκράτης. Θεωρητικός και πρακτικός. Ερωτικός και πολιτικός. Με το ΚΚΕ αλλά και εναντίον του «βρώμικου ’89». Με την αρμονία και τη μελωδία αλλά παράλληλα με την αντίστιξη και την ατονική μουσική. Με τη συμφωνική μουσική και ταυτόχρονα με τη λαϊκή. Καλλιτέχνης και υπουργός. Αντισυστημικός και ταυτόχρονα το χαϊδεμένο παιδί του Χρήστου Λαμπράκη. Χατζιδακικός και καταγγελτικός εναντίον Μάνου Χατζιδάκι. Θεοδωρακικός και εναντίον Μίκη Θεοδωράκη. Και το πιο ακραίο όλων. Λιτός και ταυτόχρονα πληθωρικός. Τόσο πληθωρικός όσο κανείς άλλος στον χώρο αυτό!

Η τελευταία του αφήγηση είναι ικανή να κάνει κεφαλοκλείδωμα σε κάθε σημείο του συναισθηματικού σου σύμπαντος. Μοιάζει με ταινία μικρού μήκους. Που δεν έγινε. Και ούτε θα γίνει. Κάθε φορά που τη διαβάζω με πιάνουν τα ζουμιά. Σαν το φινάλε μιας μοναδικής, συναρπαστικής, εξωφρενικής σχέσης. Που ελάχιστοι την έζησαν. Και ακόμα λιγότεροι θα τη ζήσουν. Που όταν τελειώσει έχεις την αυταπάτη πως δεν τελειώνει. Μια αφήγηση που σκοτώνει κάθε ίχνος νεκρολαγνείας, μελαγχολίας και κηδείας. Λέει λοιπόν:

«Ετοιμαζόμουν πέρυσι τον Ιούνιο να κάνω μια περιοδεία με το έργο του Καββαδία. Μου λέει η γυναίκα μου: "μήπως να κάνεις μια εξέταση για το σάκχαρο στην προοπτική των 40 συναυλιών;" Η παθολόγος, ως μη όφειλε, μου γράφει να κάνω υπέρηχο άνω και κάτω κοιλίας βλέποντας κάτι σαν αιμαγγείωμα».

Μα πώς μπορεί; Σκέφτηκα. Μου σηκώθηκε το τσερβέλο. Και συνεχίζει. Απτόητος: «Μετά τον υπέρηχο κάνω μαγνητική. Αποδεικνύεται ότι έχω καρκίνο στο συκώτι. Και μετά κάτι φαίνεται και στο κόκαλο», είπε και συνέχισε: «Αν ο συνδυασμός ίσχυε, ήμουν καταδικασμένος. Ηταν πράγματι ένα φρικώδες επταήμερο. Τα αποτελέσματα από τις βιοψίες βγαίνουν στις 4 Ιουλίου του 2017. Και χαμογελάμε λίγο. Το κόκαλο είναι εντάξει. Μένει ο καρκίνος στο συκώτι. Το χειρουργείο διαρκεί 8,5 ώρες. Είχαν πειραχτεί και τρεις λεμφαδένες. Τον Νοέμβριο βρίσκουν άλλους τρεις λεμφαδένες κοντά στα επινεφρίδια».

Η συνέχεια εντελώς ανατριχιαστική. Ομως εκείνος με το κεφάλι ψηλά. Αγέρωχος. Η ψυχούλα του το ξέρει. Κι όμως συνεχίζει: «Στις 10 Δεκεμβρίου η γνωμάτευση λέει μετάσταση στα κόκαλα, στο δεύτερο θωρακικό».

Από τον περασμένο Δεκέμβριο μέχρι τις 20 Ιουνίου αυτού του καλοκαιριού βομβαρδίζεται από τόνους χημειοθεραπείας. Πάντα με το κεφάλι ψηλά. Πάντα αγέρωχος. Θεέ μου, πού τη βρίσκει τόση δύναμη!

Παλιά, πολύ παλιά, καθώς σκάλιζα το αρχείο μου έπεσα σε μια κουβέντα που είχα κάνει μαζί του. Τότε, υγιέστατος φυσικά, μου είχε πει προφητικά: «Ο θάνατος είναι μια περίπτωση εντελώς προσωπική, ατομική. Ομως υπάρχει ιστορική προοπτική. Υπάρχει το πριν και το μετά».

Και τώρα; Τώρα αντιμετωπίζει τον καρκίνο με δύναμη. «Η αθλιότητα της χημειοθεραπείας δεν με έχει καταβάλει».

Τώρα εξακολουθεί να είναι δημιουργικός. Ετσι το παλεύει. Μετά κάθε χημιοθεραπεία αρχίζει τις πρόβες. Η μουσική είναι το όπλο του. Οι νότες το μετερίζι του. Οι συνθέσεις το οχυρό του. Και οι σχέσεις με τα τέσσερα παιδιά του και τη γυναίκα του, τη Μαρία Παπαγιάννη, είναι η ασπίδα του.

Το φινάλε αυτής της αφήγησης κερδίζει το Μουντιάλ του θάρρους: «Ε, λοιπόν, εγώ θα τον δυσκολέψω όσο μπορώ. Οχι, δεν φοβήθηκα. Εχω πλήρη συνείδηση ότι πρόκειται για πολυπαραγοντική ασθένεια η οποία αυτονομείται. Αρα δεν εξαρτάται από σένα πώς το παλεύεις. Θα του βγάζω τη γλώσσα. Ξέρω πως μπορεί να αυτονομηθεί. Δεν είμαι βλαξ, ούτε ζω με ψευδαισθήσεις. Ενα πρωί κοιτάχτηκα στον καθρέφτη και του είπα: "Τα έβαλες με λάθος άνθρωπο. Θα σε ταλαιπωρήσω φρικτά." Η Ιατρική εξελίσσεται. Βλέποντας και κάνοντας. Και ζώντας κάθε λεπτό. Ας πούμε ότι ζω τάδε καιρό, δεν τον προσδιορίζω. Δεν πρέπει να τον ζήσω καλά»;

……

Το 1959 στην Πάτρα. Νομίζω στα Υψηλά Αλώνια ή Ψηλαλώνια. Κοντά στην οδό Καποδιστρίου. Μπορεί να κάνω λάθος. Δεν παίρνωόρκο. Δεν έχει τόση σημασία η ακριβής τοποθεσία. Τότε λοιπόν ο Θάνος Μικρούτσικος ήταν μόλις 12 ετών. Με κοντά παντελονάκια. Ο μικρός του αδερφός, ο Ανδρέας (κλασικό όνομα Πατρινό), τέσσερα χρόνια μικρότερός του. Πιο γοητευτικός. Θα έλεγα, μάλιστα, sorry Thanos, ότι ο Ανδρέας κάποτε, εκεί γύρω στη δεκαετία του ’80, ήταν πιο αστραφτερός. Και πιο ευφυής. Σπίρτο η εγκεφαλική ανταπόκριση σε κάθε ατάκα του συνομιλητή του. Η περίπτωση του Ανδρέα, όπως εξελίχθηκε, κολλάει γάντι με τίτλο παλιού ρώσικου θεατρικού έργου του Αλεξάντρ Γκριμπογέντοφ και του 1823 που είχε ανεβάσει ο Λευτέρης Βογιατζής «Συμφορά από το πολύ μυαλό».

Η σχέση του Θάνου με τον Αντρέα στάζει μέλι. Πολλές σταγόνες. Πολλά βάζα, πολλά κιλά. Πολλά μελίσσια. Ακούστε τον για να συγκλονιστείτε:

«Γυρίζω βράδυ στο σπίτι μου και μου λέει η γυναίκα μου να δω στην τηλεόραση τη νέα εκπομπή του Χατζηνικολάου στον ALPHA, που θα εγκαινιαζόταν με καλεσμένο τον Ανδρέα. Είχα να μιλήσω έξι μήνες με τον αδερφό μου. Ξεκινάει ο Χατζηνικολάου την εκπομπή ρωτώντας τον φιλοξενούμενό του: “Μετά απ’ όλα αυτά τι μένει, Ανδρέα;”. Και τι του απαντάει αυτός; “Μένει μονάχα εκείνος ο πέτρινος άγγελος, ακέφαλος / μπορείς να του βάλεις ό,τι κεφάλι θες / έτσι είπε κι έφυγε”! Το ακούω και λιποθυμώ! Ηταν στίχοι του Ρίτσου από το “Δελτίο ειδήσεων”! Μέχρι σήμερα το θεωρώ ένα από τα πολύ λίγα μεταφυσικά πράγματα που έχουν συμβεί στη ζωή. Πώς να μην αγαπώ αυτό τον άνθρωπο με όλη την τρυφερότητα και τη γενναιοδωρία του; Εναν άνθρωπο με παιδεία και κουλτούρα που σχεδόν διαμοίρασε τα ιμάτιά του;».

Ο Ανδρέας Μικρούτσικος μετά την πρόσφατη συναυλία στο θέατρο βράχων αγκαλιάζει συγκινημένος τον αδελφό του

Επιστροφή στην Πάτρα του 1959. Ο Θάνος από 4 ετών έπαιζε πιάνο καθημερινά, και μάλιστα Ντεμπισί και Μπετόβεν. «Δεν ήταν ότι απλώς έπαιζα, το ευχαριστιόμουν. Μη φανταστείτε ότι ήμουν κάνα παιδί περίεργο, “φυτό”, αφού την επομένη το απόγευμα ήμουν στην πλατεία κι έπαιζα ποδόσφαιρο, όπως επίσης και ο πρώτος που άγγιξα το χέρι μιας κοπέλας».

Α, να μην ξεχάσω. Ο Θάνος είναι «βάζελος». Ενα από τα ελάχιστα σημεία που μας χωρίζουν. Το προσπερνάω. Ο καθημερινός συνουσιασμός του με τη μουσική χτυπάει κόκκινο. Και πιάνο. Και θεωρία. Και αντίστιξη. Και φούγκα (με τον Γ.Α. Παπαϊωάννου). Και Μαθηματικά. Οπως έλεγε και ένας σοφός, «τα Μαθηματικά είναι η ποίηση της επιστήμης».

Η Πάτρα ήταν και είναι χωρισμένη. Από εδώ η Αριστερά. Από εκεί η Δεξιά. Στο τέλος, φυσικά, εκεί γύρω στο 1981, Αριστερά και Δεξιά έγιναν ένα κάτω από την πράσινη ταμπέλα «Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα». Με τον Ανδρέα και το τσιμπούκι του. Ο Θάνος μαζί με τον Ανδρέα (τον αδερφό του εννοείται) δεν βρέθηκαν κάτω από την πράσινη ταμπέλα. Παρασυρμένοι από τα απόνερα της Μεταπολίτευσης και του Πολυτεχνείου, βρέθηκαν στο Επαναστατικό Κομμουνιστικό Κίνημα Ελλάδας (ΕΚΚΕ). Με αναφορές στον μαοϊσμό. Ετσι, το 1975 με το άλμπουμ «Πολιτικά τραγούδια» σε στίχους του αιρετικού ποιητή της Ανατολικής Γερμανίας Βολφ Μπίρμαν καθώς και με ποίηση Ναζίμ Χικμέτ από Τουρκία. Από εκείνο το σημείο αρχίζουν οι συγκρούσεις. Με όλους. Με Μίκη, Μάνο και, πάνω απ’ όλα, με τον Διονύση Σαββόπουλο.

Ο Θάνος ήταν κάτι σαν τον Ζαν-Λικ Γκοντάρ της Nouvelle Vague. Ο Θάνος ήταν ο νεότερος. Ο «ξένος». Ο «παρείσακτος». Ο Διονύσης ήδη καθιερωμένος. Ο Μίκης και ο Μάνος ήταν οι αρχηγοί. Ουδείς τους αμφισβητούσε. Ισως μόνο ο Σαββόπουλος. Ο Μάνος Λοΐζος έχαιρε ασυλίας. Ο Λοΐζος ήταν απλός τραγουδοποιός. Μεταξύ μας, ο καλύτερος τραγουδοποιός. Ο ανεπανάληπτος. Ο αγαπημένος. Ο λατρευτός.

Τα προσόντα, το φορτίο και η πληθωρικότητα του Θάνου έμοιαζαν με τα αντίστοιχα του Μίκη. Ο Θάνος ήταν απειλητικός. Ο Θάνος κατέβηκε στην αρένα του ανταγωνισμού με δικό του, εντελώς προσωπικό ήχο. Περιφρονώντας τη μουσική τόσο του Μίκη όσο και του Μάνου. Ο Θάνος ήταν ιδιαίτερος. Το μοτίβο επαναλαμβανόμενο. Το μοτίβο σφυροκοπούσε τις αισθήσεις. Η κλιμάκωση αργή, σταθερή, μέχρι διαπασών. Η μουσική του σαρωτική. Νέος ήχος. Νέα μουσική. Μείγμα τζαζ, ηλεκτρονικής, μετασυμφωνικής και λαϊκής. Το χαρμάνι του Θάνου. Με το δικό του στυλ. Εκείνος πεσμένος, σχεδόν σωριασμένος, πάνω στα πλήκτρα του πιάνου. Ιδρωμένος. Ερωτικός. Επιθετικός. Οργισμένος. Τρυφερός. Οι εναλλαγές έκαναν πιρουέτες στα σώματα των θεατών.

Στιγμιότυπο από τη συναυλία στο Θέατρο Βράχων για τον Θάνο Μικρούτσικο. Ο συνθέτης στο πιάνο και όλοι «όσοι περπάτησαν μαζί του» τραγουδούν τη «Ρόζα»

Εκείνη την εποχή, λοιπόν, προς τα τέλη του ’70, ο Μάνος και ο Μίκης έλεγαν τα καλύτερα για τον Θάνο. Μερικοί ισχυρίζονται, ίσως και να έχουν δίκιο, ότι όλη αυτή η ρητορική ήταν βιτρίνα πατερναλιστική. Μετά την παρουσία του άλμπουμ «Μουσική πράξη πάνω στον Μπρεχτ», ο Μάνος είχε δηλώσει πως ο Μικρούτσικος είναι ο πιο σημαντικός Ελληνας συνθέτης: «Είμαι εδώ στην παράσταση του άλμπουμ όχι για πολιτικούς λόγους, αλλά για να προλογίσω τον πιο σημαντικό Ελληνα συνθέτη».

Ομως η σύγκρουση ήταν αναπόφευκτη. Ο Μάνος, ως διευθυντής του Τρίτου Προγράμματος, κόβει εννιά κομμάτια από τα «Πολιτικά τραγούδια». "Γιατί;" Τον ρώτησαν. «Για λόγους αισθητικής». Φάουλ. Στην πραγματικότητα κόπηκαν μετά από πιέσεις της πολιτικής εξουσίας. Η συνέχεια σε πρωτοσέλιδο της εφημερίδας «Το Βήμα». Εκεί λοιπόν ο πιτσιρικάς αντάρτης Θάνος Μικρούτσικος χαρακτηρίζει τον Μάνο «εκφραστή της άρχουσας τάξης και μεγάλο λογοκριτή»!

Η σύγκρουση ήταν προσωρινή. Ολα πάνω και μέσα στον Θάνο είναι «προσωρινά». Φεύγει το ένα έρχεται το άλλο. Αυτή η προσωρινότητα είναι το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό ταλαντούχων καλλιτεχνών. Ας πούμε. Χτες με τον αριστερισμό. Σήμερα με την Ορθοδοξία. Αύριο με τον Παπανδρέου. Και μεθαύριο στο υπουργείο Πολιτισμού και στο Μέγαρο Μουσικής, τον «ιερό ναό» του συστήματος. Η ίδια προσωρινότητα και με τις φιλίες αλλά και τις επιρροές. Ο Θάνος περισσότερο εκτιμούσε τη μουσική του «δεξιού» Μάνου από τη σαρωτική πλημμυρίδα του Μίκη Θεοδωράκη. Με τον οποίο τον έδενε μια σχέση με τη Μαρία Δημητριάδη.

Η Μαρία Δημητριάδη, τρία χρόνια μικρότερη του Θάνου, που χτυπημένη κι αυτή από την αρρώστια «έφυγε» το 2009, ήταν η πρώτη φωνή του. Η προέκταση των φωνητικών χορδών του.

πηγή

 

Το thebest.gr δεν υιοθετεί κατ' ανάγκην, τα σχόλια των αναγνωστών και σε περιπτώσεις υβριστικών, χυδαίων και ανακριβών πληροφοριών θα τα διαγράφει.

Δημοσιεύτηκε: 24/06/2018 16:18

Τυπώθηκε: 25/09/2018 06:42

Από: www.thebest.gr/news/index/viewStory/490846

thebest.gr © 2018






κλείσιμο

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Δυτική Αχαΐα: Θλίψη για τον απρόσμενο θάνατο του  Παναγιώτη Γκοτσόπουλου Δυτική Αχαΐα: Θλίψη για τον απρόσμενο θάνατο του Παναγιώτη Γκοτσόπουλου
Πήγα στην Γ΄ΔΟΥ Πατρών και συνάντησα μία εργαζόμενη υπόδειγμα δημοσίου υπαλλήλου Πήγα στην Γ΄ΔΟΥ Πατρών και συνάντησα μία εργαζόμενη υπόδειγμα δημοσίου υπαλλήλου
Ο Αναδιώτης σηκώνει στα χέρια του τη σύζυγό του κι εμείς μένουμε με το ...στόμα ανοιχτό... Ο Αναδιώτης σηκώνει στα χέρια του τη σύζυγό του κι εμείς μένουμε με το ...στόμα ανοιχτό...
Θυελλώδεις άνεμοι ως 10 μποφόρ και πτώση θερμοκρασίας από το βράδυ - Πότε θα επηρεαστεί η Δυτική Ελλάδα Θυελλώδεις άνεμοι ως 10 μποφόρ και πτώση θερμοκρασίας από το βράδυ - Πότε θα επηρεαστεί η Δυτική Ελλάδα
ΔΕΙΤΕ το σοκαριστικό ΒΙΝΤΕΟ με τον πανικόβλητο Ζακ Κωστόπουλο λίγο μετά τον ξυλοδαρμό του- Τον χτυπούν και οι Αστυνομικοί ΔΕΙΤΕ το σοκαριστικό ΒΙΝΤΕΟ με τον πανικόβλητο Ζακ Κωστόπουλο λίγο μετά τον ξυλοδαρμό του- Τον χτυπούν και οι Αστυνομικοί
Ο Αλέξανδρος Μπουρδούμης ένα χρόνο μετά το χωρισμό μιλά για ό,τι συνέβη στα σκαλιά της εκκλησίας με την Αλεξάνδρα Χατζηγεωργίου Ο Αλέξανδρος Μπουρδούμης ένα χρόνο μετά το χωρισμό μιλά για ό,τι συνέβη στα σκαλιά της εκκλησίας με την Αλεξάνδρα Χατζηγεωργίου
"Συναγερμός" για τη φωτιά στα Συχαινά Πατρών -Τι κάηκε - ΦΩΤΟ "Συναγερμός" για τη φωτιά στα Συχαινά Πατρών -Τι κάηκε - ΦΩΤΟ
Αυτός είναι ο χάρτης με τις κεραίες κινητής της Πάτρας – Πόσα πληρώνουν οι εταιρείες - Τι συμβαίνει με την ακτινοβολία; Αυτός είναι ο χάρτης με τις κεραίες κινητής της Πάτρας – Πόσα πληρώνουν οι εταιρείες - Τι συμβαίνει με την ακτινοβολία;
Πάτρα: Διαλυμένα αυτοκίνητα πάνω στην πλατεία Γεωργίου...Πώς βρέθηκαν εκεί!ΦΩΤΟ Πάτρα: Διαλυμένα αυτοκίνητα πάνω στην πλατεία Γεωργίου...Πώς βρέθηκαν εκεί!ΦΩΤΟ
Πάτρα: Κοινή κάθοδο στις δημοτικές εκλογές εξετάζουν τρεις παρατάξεις- Ποια ονόματα συζητούν για επικεφαλής Πάτρα: Κοινή κάθοδο στις δημοτικές εκλογές εξετάζουν τρεις παρατάξεις- Ποια ονόματα συζητούν για επικεφαλής