Λαυρέντης Βασιλειάδης στο Travel West Forum 2026: «Πού κερδίζουμε και που χάνουμε στις τουριστικές αγορές»

 «Πού κερδίζουμε και που χάνουμε στις τουριστικές αγορές» ήταν το θέμα της ομιλιας του Προϊσταμένου της Διεύθυνσης Παιδείας, Πολιτισμού, Αθλητισμού, Τουρισμού & Απασχόλησης ΠΔΕ Λαυρέντιου Βασιλειάδη στο Travel West Forum 2026.

Ο κος Βασιλειάδης συμμετείχε στην θεματική ενότητα Τουρισμός, οικονομία και αγορές: Τι αποδίδει στην πράξη και πού κατευθύνεται η ζήτηση– Το παράδειγμα της Ναυπάκτου

Η ομιλία του κου Βασιλειάδη

Σκοπός μου δεν είναι να διαφημίσω σήμερα τη Δυτική Ελλάδα. Σκοπός μου είναι να πω κάποια δεδομένα. Πολλά έχουν ειπωθεί, αλλά καμιά φορά χρειάζεται και μια διαφορετική ματιά- προσέγγιση σε αυτά που θεωρούμε ως αρνητικά ή θετικά στοιχεία. Καταρχήν, να ευχαριστήσω τους διοργανωτές για τη σημερινή πρόσκληση, να πω και εγώ την άποψή μου όσον αφορά το τουριστικό προϊόν της Δυτικής Ελλάδας, και κυρίως για την ευκαιρία που μου δόθηκε για το θέμα που είναι πού κερδίσουμε και πού χάνουμε, το οποίο είναι πιο επίκαιρο από ποτέ, καθώς η τουριστική βιομηχανία, όπως ειπώθηκε, εξελίσσεται ραγδαία προς ένα μοντέλο που απαιτεί ποιότητα, βιωσιμότητα, αλλά και ψηφιακή ετοιμότητα.

Η βασική εικόνα, κατά την άποψή μου, είναι ότι ο ελληνικός τουρισμός γράφει ιστορικά ρεκόρ σε αφίξεις και έσοδα, αλλά με πιο σύντομα ταξίδια και έντονη γεωγραφική ανισορροπία. Και μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η Δυτική Ελλάδα κερδίζει μερίδιο μεν από επιλεγμένες αγορές και προϊόντα, ενώ χάνει όπου κυριαρχεί ο μαζικός, υψηλής έντασης, τουρισμός και η ισχυρή διεθνής αεροπορική συνδεσιμότητα. Δηλαδή, πολλές φορές κάνουμε το λάθος να προσπαθούμε να συγκρίνουμε τον εαυτό μας με άλλες περιφέρειες ή περιοχές οι οποίες έχουν μαζικό τουρισμό του ήλιου και της θάλασσας. Κατά συνέπεια, το ερώτημα πού κερδίζουμε και πού χάνουμε στις τουρκικές αγορές είναι ουσιαστικά ερώτημα στρατηγικής εστίασης. Σε ποιες αγορές και προϊόντα αξίζει να επενδύσουμε ως Δυτική Ελλάδα την επόμενη δεκαετία. Θα ξεκινήσω λίγο ανάποδα, αναφέροντας πρώτα τη μεγάλη εικόνα, η οποία είναι η εξής. Ο ελληνικός τουρισμός κερδίζει, αλλά όχι παντού. Χωρίς να αναφερθώ σε αριθμούς, άλλωστε το έχουν κάνει οι προηγούμενοι συνομιλητές μου. Σε εθνικό επίπεδο, η Ελλάδα κερδίζει σε έσοδα και συχνότητα ταξιδιών, αλλά χάνει σε χρόνο παραμονής και συνεπώς σε βάθος εμπειρίας στον προορισμό. Επιπλέον, το μεγαλύτερο μέρος αυτής της ανάπτυξης συγκεντρώνεται σε λίγες περιφέρειες όπως είναι η Αττική, η Κρήτη και τα Ιόνια νησιά, αφήνοντας πιο αθόρυβες αλλά κρίσιμες περιφέρειες όπως η δική μας, με χαμηλό μερίδιο, αλλά απ' την άλλη πλευρά σημαντικές δυνατότητες.

Ποια είναι όμως η θέση της Δυτικής Ελλάδας στον Εθνικό Χάρτη. Η περιοχή μας υποδέχεται, όπως άλλωστε έχει ειπωθεί, ένα μικρό ποσοστό, περίπου 2% των συνολικών επισκέψεων της χώρας, αλλά με σαφή αύξηση σε σχέση με το παρελθόν. Ενώ κινούμασταν ανοδικά, η βάση μας στο τέλος της ημέρας παραμένει χαμηλή. Οι μελέτες μας για τον προορισμό δείχνουν ότι το χαρτοφυλάκιο της Δυτικής Ελλάδας στηρίζεται σε τέσσερα βασικά προϊόντα. Ήλιο και θάλασσα, πολιτισμός, city break και συνεδριακό τουρισμό με επίκεντρο την Πάτρα αλλά και αθλητικές δραστηριότητες. Ένα μείγμα που μας τη διαφοροποιεί από αμιγώς νησιωτικούς προορισμούς. Παράλληλα, οι αναλύσεις μας μας δείχνουν ότι την περίοδο 2016-2024 τα τουριστικά μεγέθη της περιφέρειας ενισχύθηκαν, χωρίς όμως να προσεγγίζουν τον ρυθμό των πιο εδραιωμένων προορισμών της χώρας μας.

Με βάση, λοιπόν, τη περιγραφή αυτής της κατάστασης, πού κερδίζουμε σήμερα; Πρώτον, κερδίζουμε εκεί όπου η αυθεντικότητα, η ποικιλία και η εμπειρία δρόμου είναι το ζητούμενο. Ένας συνδυασμός αρχαίας Ολυμπίας, Πατρών- Ναυπάκτου, ορεινών όγκων και ακτογραμμής δημιουργεί ένα ισχυρό αφήγημα μιας νέας γης γεμάτης υποσχέσεις και αληθινές εμπειρίες. Δεύτερον, κερδίζουμε στο επίπεδο επιμέρους brands. Ολυμπία, Πάτρα, Κατάκολο, Ναύπακτος έχουν υψηλό ψηφιακό ενδιαφέρον και αναγνωρισιμότητα ως λέξεις κλειδιά.

Πολύ μεγαλύτερη από τον όρο Δυτική Ελλάδα, που ως ομπρέλα κάτι που μας δίνει ισχυρούς μαγνήτης επισκεπτών. Και αυτό είναι άλλωστε κάτι που προσπαθούμε να πετύχουμε με το brand «Olympian Land». Τρίτον, κερδίζουμε ως μια περιοχή με πλούσιο πολιτιστικό απόθεμα παγκόσμιας εμβέλειας. Το μεγαλύτερο συγκριτικό μας πλεονέκτημα, όπως ξέρετε, όπως αντιλαμβάνεστε, είναι ο πολιτιστικός τουρισμός. Η Αρχαία Ολυμπία αποτελεί ένα παγκόσμιο brand name με εξαιρετικά υψηλή αναγνωρισιμότητα. Όμως, διαθέτουμε στο τέλος της μέρας και δύο μνημεία UNESCO και ένα πλούτο ιστορικών και θρησκευτικών πόρων από το Μεσολόγγι και την Ναύπακτο μέχρι το Ναό του Επικούριου Απόλλωνα. Εδώ κερδίζουμε γιατί προσφέρουμε μια εμπειρία που δεν μπορεί να αντιγραφεί από κανέναν ανταγωνιστή μας παγκοσμίως.

Και τέλος, κάτι που συνηθίζουμε να ξεχνάμε, αφού δεν είναι ένα αμιγώς τουριστικό στοιχείο, είναι η στρατηγική μας θέση και πρόσβαση. Η Δυτική Ελλάδα λειτουργεί ως φυσική πύλη της χώρας προς τη Δυτική Ευρώπη και την Αδριατική. Οι σύγχρονες υποδομές, με αιχμή τη γέφυρα Ρίου-Αντιρίου και τους νέους οδικούς άξονες, έχουν αλλάξει ριζικά την γεωγραφία των μετακινήσεων. Κερδίζουμε έδαφος, ως κόμβος συνδεσιμότητας που συνδέει την Ηπειρωτική Ελλάδα με την Ιταλία. Να προσθέσω την σημασία του τρένου, την οποία δεν έχουμε συλλάβει. Θα έπρεπε - και με βάση και τις τελευταίες εξελίξεις της αύξησης των καυσίμων και του πληθωρισμού κατά συνέπεια, το οποίο θα έχει συνέπειες αρνητικές και στο τουριστικό μας προϊόν - το τρένο να είναι μια σημαντική εναλλακτική για πρόσβαση στη Δυτική Ελλάδα, και από την Αθήνα, αλλά και από αλλού. Αυτό όμως δεν το κοιτάμε, αφού το παίρνουμε, θα έλεγα, κάπως ελαφριά. Από την άλλη πλευρά, που χάνουμε και γιατί. Χάνουμε πρώτα απ' όλα εκεί όπου ο ανταγωνισμός παίζει με πολύ μεγαλύτερη κλίμακα, στον κλασσικό μαζικό ήλιο και θάλασσα τουρισμό με ισχυρή διεθνή αεροπορική συνδεσιμότητα, όπου περιφέρειες όπως η Κρήτη και τα Ιόνια νησιά έχουν σαφώς μεγαλύτερο μερίδιο και ρυθμό ανάπτυξης. Χάνουμε επίσης γιατί παραμένουμε δέσμιοι ενός μοντέλου έντονης εποχικότητας. Το 90% των διεθνών αφίξεων εξακολουθεί να συγκεντρώνεται μεταξύ Μαΐου και Οκτωβρίου. Αυτό, όπως μπορείτε να καταλάβετε, πληγώνει τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων και τη ποιότητα της απασχόλησης, καθώς δυσκολευόμαστε να διατηρήσουμε εξειδικευμένο προσωπικό όλο το χρόνο. Χάνουμε επίσης στην έλλειψη υποδομών υψηλής κατηγορίας. Και εδώ είναι ένα στοιχείο γιατί έχει ως συνέπεια να χάνουμε και υψηλά έσοδα. Μόλις το 1,5% το ξενοδοχείο μας ανήκει στη κατηγορία 5 αστέρων.

Η κυριαρχία καταλυμάτων χαμηλότερων κατηγοριών περιορίζει την ικανότητά μας να διεισδύσουμε στο premium τμήμα της διεθνούς αγοράς και να αυξήσουμε περαιτέρω τη μέση δαπάνη ανά επισκέπτη. Χάνουμε επίσης την αναγνωρισιμότητα της περιφεριακής μας μάρκας. Οι αναλύσεις branding δείχνουν ότι ενώ τα τοπικά brands είναι ισχυρά, δεν συμβαίνει το ίδιο με τη δυτική Ελλάδα ως ενιαία ταυτότητα. Παρόλο που αυτό το αλλάζουμε σιγά-σιγά, να ξέρετε ότι είναι μια επίπονη διαδικασία η οποία απαιτεί χρόνια. Δηλαδή θα γίνει ούτε σε ένα ούτε σε δύο χρόνια και το πιο σημαντικό, απαιτεί πάρα πολλούς πόρους.

Τέλος, υποαξιοποιούμε την Πάτρα και τα αστικά κέντρα ως city break και προορισμούς για συνεδριακό τουρισμό, χάνοντας συνέδρια, εταιρικές διοργανώσεις και επιστημονικά events, προς όφελος κυρίως της Αθήνας και σε μικρότερο βαθμό της Θεσσαλονίκης. Οι νέες τάσεις ζήτησης, περισσότεροι, συχνότερα και πιο σύντομα και πιο απαιτητικά. Τα εθνικά δεδομένα δείχνουν ότι οι ταξιδιώτες έρχονται συχνότερα, ξοδεύουν περισσότερο ανά ημέρα, αλλά μένουν λιγότερες νύχτες. Παράλληλα, αυξάνεται το ενδιαφέρον για βιώσιμες μορφές τουρισμού, για προορισμούς με ισχυρή περιβαλλοντική και κλιματική ανθεκτικότητα. Η ζήτηση κατευθύνεται προς εμπειρίες που συνδέουν φύση, πολιτισμό, ευεξία και ψηφιακή ευκολία, από το θαλάσσιο τουρισμό και τον αθλητικό τουρισμό, μέχρι τον ευ ζωικό και τον θεματικό πολιτιστικό τουρισμό. Τομείς στου οποίους η Δυτική Ελλάδα έχει σαφή συγκριτικά πλεονεκτήματα.

Κατά συνέπεια, από το πού κερδίζουμε και πώς κερδίζουμε, προτείνω τρεις πολιτικές κατευθύνσεις. Για να μετατρέψουμε τις σημερινές μας νησίδες επιτυχίας σε συστηματικό κέρδος στις τουριστικές αγορές, χρειαζόμαστε πρώτον μεγαλύτερη στόχευση, λιγότερα, πιο καθαρά προϊόντα αιχμής, όπως για παράδειγμα θαλάσσιος τουρισμός, πολιτιστικός τουρισμός, αθλητικός και ευ ζωικός τουρισμός, με σαφή προσαρμογή σε συγκεκριμένες αγορές. Δεύτερον, χρειαζόμαστε ισχυρή ενιαία μάρκα περιφέρειας που να κουμπώνει πάνω στα είδη γνωστά μας τοπικά brands, αλλά και επαγγελματική παρουσία σε ψηφιακά κανάλια και B2B αγορές, ώστε να ενισχύσουμε την εικόνα μας ως ενός συνεκτικού, σύγχρονου, πράσινου προορισμού. Αυτό προσπαθούμε να το υλοποιήσουμε τα τελευταία χρόνια, όπως είπα και πριν, με το brand «Olympian Land», το οποίο έχουμε καταφέρει να ταυτίσουμε με την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, αλλά και ως αγοράς στους επαγγελματίες του χώρου. Αλλά, όπως ανέφερα, έχουμε ακόμα πολύ δρόμο να διανύσουμε. Τρίτον, οφείλουμε να συνδέσουμε τη συζήτηση για την ανθεκτικότητα, την κλιματική κρίση, αλλά και τις υποδομές με πολύ συγκεκριμένες επενδύσεις που πρέπει να κάνουμε σε λιμάνια, μαρίνες, ορεινά δίκτυα και έξυπνες λύσεις προορισμού, ώστε να διασφαλίσουμε στο τέλος της ημέρας ότι κερδίζουμε όχι μόνο περισσότερο τουρισμό, αλλά και καλύτερο τουρισμό για την τοπική μας κοινωνία και οικονομία.

Σε αυτό το τομέα ειδικά θα πρέπει να κινηθούμε ταχύτερα και πιο αποφασιστικά. Για να κλείσω, αν θα έπρεπε να συνοψίσω όλα αυτά που είπα, θα έλεγα ότι κερδίζουμε εκεί όπου είμαστε αυθεντικοί, σύνθετοι και συνεργατικοί και χάνουμε όπου προσπαθούμε να αντιγράψουμε μοντέλα μαζικού τουρισμού άλλων περιφερειών. Η πρόκληση για όλους μας, περιφέρεια, δήμους, επιχειρήσεις, πανεπιστήμιο, είναι να δούμε την Δυτική Ελλάδα όχι ως μικρό αδερφό των μεγάλων προορισμών, αλλά ως μια νέα διαφορετική πρόταση στην διεθνή τουριστική αγορά, με σαφή ταυτότητα, μετρήσιμα αποτελέσματα και ανθεκτικότητα στον χρόνο.

Αυτό είναι τελικά το διακύβευμα πίσω από το τίτλο της σημερινής ενότητας. Όχι μόνο να μετρήσουμε που κερδίζουμε και που χάνουμε στις τουριστικές αγορές, αλλά να συμφωνήσουμε πως μαζί θα κάνουμε τη Δυτική Ελλάδα έναν από τους πιο ξεκάθαρους κερδισμένους προορισμούς της επόμενης δεκαετίας.